Sài Gòn ngồi nghe mình kể · Tập 68

Hàng Xóm Cho Nhau Tô Canh

Chiều đó, bà hàng xóm bưng qua một tô canh. “Nấu dư, ăn giùm.” Vậy thôi. Mà ấm. Tôi đang loay hoay nấu cơm tối một mình thì nghe tiếng gõ cửa — bà hàng xóm, tay bưng tô canh còn nóng: “Bữa nay cô nấu canh chua, dư nhiều, bưng qua con ăn với cơm.”

Tôi cảm ơn bà rối rít, cầm tô canh, còn ấm tay. Tô canh chua cá, thơm phức. Bữa cơm tối một mình của tôi, tự nhiên có thêm một món, do hàng xóm cho. Mà cái ấm, không phải ở tô canh, mà ở cái tình — cái sự để ý, quan tâm của bà, tới thằng ở trọ một mình như tôi.

Tôi ở khu này cũng lâu. Bà hàng xóm đó, ở kế bên. Thỉnh thoảng, bà hay cho qua cái gì đó: khi thì tô canh, khi thì mấy trái cây, khi thì cái bánh. “Nấu dư.” “Mua nhiều.” “Cho con nè.” Lúc nào cũng có cái cớ. Mà tôi biết, bà cố ý — bà thấy tôi ở một mình, nên hay để ý, cho qua đồ ăn.

Tôi nghĩ, cái tình hàng xóm đó quý ghê, nhất là ở thành phố. Ở thành phố, người ta hay sống khép kín, nhà nào biết nhà nấy; hàng xóm ở kế bên mấy năm mà không biết tên nhau, cửa đóng then cài. Cái tình làng nghĩa xóm, như hồi ở quê, ít dần. Nên gặp được một người hàng xóm tốt như bà, là một cái may.

Tôi nhớ hồi ở quê, tình hàng xóm đậm đà lắm: nhà này nấu món gì ngon là bưng qua cho nhà kia, nhà kia có đám là cả xóm xúm vô phụ, thiếu cái gì chạy qua nhà hàng xóm mượn, tối lửa tắt đèn có nhau. Cái tình đó, nó làm cuộc sống ấm, làm người ta thấy mình không đơn độc.

Lên thành phố, tôi tưởng cái tình đó không còn. Mà bà hàng xóm này, làm tôi thấy, à, vẫn còn — vẫn còn những người, giữ cái nếp sống tình nghĩa đó, dù ở giữa cái thành phố khép kín này. Một tô canh cho qua, một câu hỏi thăm. Mấy cái nhỏ đó, mà giữ ấm cái tình người.

Tôi nghĩ, mình cũng nên học bà: để ý tới hàng xóm một chút, chào hỏi người ta, thỉnh thoảng cho qua cái gì đó, quan tâm tới mấy người sống quanh mình. Tại mình với hàng xóm, tuy không ruột thịt, mà là mấy người gần mình nhất về mặt địa lý; lỡ có chuyện gì, hàng xóm là người tới trước. Giữ cái tình hàng xóm, là giữ một chỗ dựa, một sự ấm áp.

Bữa đó, tôi ăn tô canh của bà. Ngon. Mà ngon hơn, là cái cảm giác được quan tâm — cảm giác, ở cái thành phố xa lạ này, mình cũng có một người hàng xóm để ý tới mình. Tự nhiên thấy bớt cô đơn, thấy cái khu trọ này ấm hơn một chút, có hơi người, có tình người.

Hôm sau, tôi mua ít trái cây, đem qua biếu lại bà: “Con cảm ơn cô bữa tô canh. Cô ăn trái cây nha.” Bà cười, vui. Cái sự qua lại đó — cho nhau, nhận nhau — nó làm cái tình hàng xóm càng thêm bền. Tình người, nó được nuôi bằng mấy cái qua lại nhỏ nhỏ như vậy.

Nếu bạn có một người hàng xóm tốt, thì trân trọng họ nha, thỉnh thoảng qua lại cho nhau cái gì đó; còn nếu bạn chưa quen hàng xóm, thì thử chào hỏi người ta một câu đi — biết đâu mở ra một tình hàng xóm ấm áp. Giữa cái thành phố khép kín này, có một người hàng xóm để nương tựa, là quý lắm. Tối nay, nếu được, chào hỏi hàng xóm một câu nha. Mai tôi lại kể tiếp cho bạn nghe; Sài Gòn này, một tô canh hàng xóm cho, cũng đủ ấm cả buổi chiều.