Sài Gòn ngồi nghe mình kể · Tập 62
Cô Bán Bún Riêu Nhớ Tên Khách
Quán bún riêu đó, cô chủ nhớ tên gần hết khách quen, ai vô cũng chào. “A, anh Hùng tới rồi! Bún riêu như mọi bữa hả?” “Chị Lan bữa nay đi trễ ha, để cô làm liền cho.” Cái quán nhỏ, mà ấm — tại cô chủ, cô coi khách như người nhà.
Tôi ăn ở quán đó cũng lâu, riết rồi cô nhớ tôi: nhớ tôi tên gì, nhớ tôi ăn bún riêu không hành, nhớ tôi hay ngồi cái bàn góc. Mỗi lần tôi vô, cô chào: “A, tới rồi! Ngồi đi con, bún riêu không hành nha!” Chưa kịp gọi, cô đã biết tôi ăn gì. Cái cảm giác được nhớ đó, dễ thương ghê.
Tôi để ý, cô nhớ gần hết khách: người này ăn cay, người kia không ăn được mắm tôm, người nọ thích nhiều bún, người khác ăn ít. Cô nhớ hết. Mà đâu phải cô cố nhớ — tại cô để ý tới khách, tại với cô, mỗi người khách không chỉ là một tô bún, mà là một con người, cô quen mặt, quen tính.
Tôi nghĩ, cái đó là cái hay của mấy quán nhỏ, quán quen. Mấy quán lớn, nhà hàng sang, phục vụ chuyên nghiệp mà lạnh — mình chỉ là một cái bàn, một cái order. Còn quán nhỏ của cô, mình là “anh Hùng”, “chị Lan”, “thằng nhỏ ăn bún không hành”; mình được nhớ, được coi như người quen. Cái đó, mấy quán sang không có được.
Cô vừa làm bún, vừa nói chuyện với khách, hỏi thăm đủ thứ: “Dạo này công việc sao con?” “Con nhỏ nhà chị đi học chưa?” “Bữa nay trông anh mệt, ráng giữ sức khỏe nha.” Mấy câu hỏi thăm đó, nó làm cái quán bún riêu không chỉ là chỗ ăn, mà thành một chỗ người ta ghé, được quan tâm một chút.
Tôi nghĩ về cô. Cô đâu chỉ bán bún — cô bán cả cái tình, cái sự ấm áp, cái cảm giác “có người nhớ tới mình” giữa cái thành phố lạnh lùng này. Nhiều khi, người ta quay lại quán cô, không chỉ vì tô bún ngon, mà vì cái không khí ấm đó, vì được cô chào, được cô nhớ tên.
Tôi nhớ, có lần tôi đi công tác xa, cả tháng không ghé. Lúc về, ghé lại quán, cô thấy tôi, mừng: “Trời, lâu quá không thấy con! Đi đâu vậy? Cô tưởng con dọn nhà rồi chứ!” Cái sự mừng đó, thật, như người nhà lâu ngày gặp lại. Tự nhiên tôi thấy ấm, thấy mình ở cái thành phố này cũng có một chỗ, có người nhớ tới.
Tôi nghĩ, mấy người như cô, họ làm cho cái thành phố đông đúc, xa lạ này trở nên ấm hơn, gần hơn — bằng cái cách rất đơn giản: là nhớ tên khách, là hỏi thăm một câu, là coi khách như người nhà. Mấy cái nhỏ đó, mà nó tạo ra sự kết nối, tạo ra cái cảm giác thuộc về, mà ai sống xa quê cũng cần.
Tôi nghĩ, mình cũng nên học cái đó từ cô: để ý tới người xung quanh hơn một chút, nhớ tên người ta, hỏi thăm người ta, coi mấy người mình gặp thường xuyên — đồng nghiệp, hàng xóm, người bán hàng quen — như những con người, chứ không phải mấy cái bóng lướt qua. Một chút để ý, một chút quan tâm, là mình làm cho thế giới quanh mình ấm hơn.
Mai bạn đi ăn ở một quán quen, thử nhớ tên cô chú bán hàng, chào người ta một câu, hỏi thăm một chút — biến cái quan hệ “người mua - người bán” lạnh lùng thành một chút quen biết ấm áp. Cái đó không tốn gì, mà nó làm cả mình và người ta đều thấy dễ thương hơn. Đi ăn trưa đi, ăn ở quán quen nào dễ thương đó nha. Mai tôi lại kể tiếp cho bạn nghe; Sài Gòn này, một quán quen có người nhớ tên mình, là ấm rồi.