Sài Gòn ngồi nghe mình kể · Tập 6

Tờ Vé Số Cuối Ngày

Gần tối, tôi thấy một cô bán vé số còn cầm xấp vé trên tay, đi tới đi lui trước mấy cái quán. Trời sắp tắt nắng rồi, xấp vé trên tay cô vẫn còn dày. Cô ghé từng bàn, chìa ra, hỏi nhỏ: “Mua giúp cô vài tờ nha con.”

Tôi ngồi ở một quán cà phê ven đường, nhìn cô đi qua mấy lượt. Có người mua, có người lắc đầu, có người còn không ngẩng lên. Cô không nài nỉ. Bị từ chối thì cô đi tiếp, qua bàn khác. Cái dáng nhỏ, cái nón lá, cái xấp vé cứ đi tới đi lui trong cái nắng cuối ngày.

Tôi biết mấy tờ vé số đó. Bán hết trước giờ xổ thì xong, bán không hết là cô phải ôm. Mỗi tờ ế là một ít tiền của cô mất đi. Nên gần tối, mấy cô bán vé số hay đi gấp hơn, đi nhiều hơn, tại vì sắp tới giờ rồi — mỗi tờ bán được lúc này là một tờ cô không phải ôm.

Tôi kêu cô lại, mua mấy tờ. Cô mừng, cười: “Cảm ơn con nha, còn có nhiêu đây thôi, bán cho hết rồi cô về.” Tôi hỏi vu vơ: “Cô đi bán từ sáng giờ hả cô?” Cô gật: “Ừ, từ sáng. Đi cũng mấy chục cây số rồi con.” Mấy chục cây số. Đi bộ. Dưới cái nắng Sài Gòn. Để bán từng tờ vé số lời được mấy ngàn.

Tôi nhìn cái xấp vé trên tay cô vơi đi vài tờ, tự nhiên thấy cũng không giúp được gì nhiều. Mua mấy tờ vé số đâu có làm cô bớt cực. Nhưng ít ra cô bán được thêm vài tờ, ít ra cô về sớm hơn một chút. Có những sự giúp đỡ nhỏ xíu vậy thôi — không thay đổi được gì lớn, nhưng cũng đỡ được một chút cho người ta.

Tôi nghĩ về mấy người mưu sinh kiểu vậy. Họ không có lương tháng, không có ngày nghỉ, bán được nhiêu ăn nhiêu, bữa nào mưa bữa nào ế là bữa đó khó. Vậy mà ngày nào họ cũng ra đường, sáng dọn hàng, tối mới về, không than, không kể, cứ lặng lẽ đi bán. Tôi thấy ở mấy người đó một cái gì đó vừa thương vừa nể.

Cô bán vé số cảm ơn tôi thêm lần nữa rồi đi. Tôi nhìn theo. Cô lại ghé bàn khác, lại chìa xấp vé ra, lại hỏi câu đó: “Mua giúp cô vài tờ nha.” Trời thì mỗi lúc một sẫm, mà cô vẫn đi, cho tới khi bán hết, hoặc cho tới khi trời tối hẳn.

Tôi ngồi đó, nhấp ngụm cà phê đã nguội, và tự nhiên thấy mình còn may. Mình than mệt, than chán, than công việc, mà mình vẫn có một chỗ ngồi, có một mái che, có một đồng lương cuối tháng. Còn có những người, cả ngày đi bộ ngoài nắng, chỉ để kiếm đủ tiền cơm cho một ngày. Nghĩ vậy thôi, tự nhiên mình thấy nhẹ bớt mấy cái than vãn trong lòng.

Tôi không kể chuyện này để bạn thấy thương hại ai. Mấy cô chú bán vé số không cần mình thương hại; họ tự lo được cho mình, bằng đôi chân của họ. Tôi chỉ muốn nói, lần sau nếu có ai chìa xấp vé ra trước mặt bạn, nếu được thì mua giúp vài tờ — không phải vì bạn cần con số đó, mà vì biết đâu đó là vài tờ cuối cùng để người ta được về nhà sớm hơn một chút. Mai tôi lại kể tiếp cho bạn nghe; Sài Gòn này, ai cũng đang cố gắng theo cách của mình.