Sài Gòn xưa và nay · Tập 18

Công Viên 23 Tháng 9 – Nơi Từng Là Sân Ga Sài Gòn

Dọc Phạm Ngũ Lão – Lê Lai, Quận 1 (nơi từng là ga xe lửa Sài Gòn cũ)

Ngay sát chợ Bến Thành, có một công viên dài, chạy dọc theo mấy con đường. Công viên 23 Tháng 9.

Ít ai biết, cái chỗ này hồi xưa là một sân ga.

—

Đúng vậy. Hồi đó, ga xe lửa Sài Gòn nằm ngay đây. Tàu chạy vô tới tận trung tâm. Người ta lên xuống tàu, tiễn đưa, đón đợi, ngay cái chỗ giờ là công viên.

Rồi ga dời ra Hoà Hưng. Chỗ sân ga cũ thành công viên. Đường ray gỡ đi, thay bằng lối đi, bằng cây xanh, bằng bãi cỏ.

Mình hay nghĩ về điều đó mỗi lần đi ngang. Dưới mấy thảm cỏ này, hồi xưa là đường ray. Chỗ mình đang đứng, biết đâu từng có một sân ga, từng có những cuộc chia tay, những giọt nước mắt, những cái ôm.

Một nơi chốn, có khi mang trong nó nhiều lớp ký ức như vậy.

—

Bây giờ, công viên 23 Tháng 9 là chỗ đời thường nhất.

Buổi sáng, người ta ra tập thể dục, chạy bộ. Mấy gánh hàng rong bán đồ ăn sáng. Dân lao động ngồi ghế đá nghỉ chân. Khách Tây ba lô từ khu Phạm Ngũ Lão gần đó ra ngồi uống cà phê.

Cuối tuần hay lễ Tết, công viên thành chỗ tổ chức hội chợ, sự kiện. Đèn giăng, người đông nghẹt, rộn ràng.

Mình thích cái công viên này, vì nó không màu mè. Nó bình dân, xô bồ, đủ hạng người. Giàu nghèo, già trẻ, Tây ta, ai cũng có chỗ. Như chính Sài Gòn vậy — rộng lượng, không phân biệt ai.

—

Mình nhớ có mấy buổi sáng sớm, mình ra đây ngồi.

Mua một ổ bánh mì, một ly cà phê, ngồi ghế đá. Ngó người ta tập thể dục, ngó xe cộ bắt đầu đông, ngó thành phố thức dậy.

Có mấy bác xe ôm ngồi gần đó, chờ khách. Mấy cô bán hàng dọn đồ ra. Mọi người bắt đầu một ngày mưu sinh. Cái nhịp sống bình dân đó, mình thấy thương lạ.

—

Mình nghĩ, không phải nơi nào cũng cần hoành tráng mới đáng nhớ.

Công viên 23 Tháng 9 không phải chỗ sang. Nó bình thường, ai cũng ghé được. Mà chính cái bình thường đó làm nên Sài Gòn. Một thành phố không chỉ có cao ốc, có hàng hiệu. Mà còn có những công viên bình dân, nơi người lao động ngả lưng, nơi ổ bánh mì buổi sáng, nơi một ngày mưu sinh bắt đầu.

Dưới chân nó là một sân ga cũ. Trên mặt nó là cuộc sống hôm nay. Quá khứ và hiện tại, chồng lên nhau, ngay một khoảng xanh.

—

Sáng mai, nếu bạn dậy sớm, thử ra công viên 23 Tháng 9 một bữa.

Mua ổ bánh mì, ngồi ghế đá, ngó thành phố thức dậy. Và nếu bạn biết chỗ đó từng là sân ga, thử nhắm mắt một chút. Biết đâu, bạn nghe được, vọng về từ trăm năm trước, một tiếng còi tàu.