Sài Gòn xưa và nay · Tập 12

Khách Sạn Continental – Người Bạn Trăm Năm Của Sài Gòn

Góc Đồng Khởi – Công trường Lam Sơn, đối diện Nhà hát Thành phố, Quận 1

Có một khách sạn, đứng ngay trung tâm Sài Gòn, hơn trăm năm rồi. Khách sạn Continental.

Mình chưa từng ở trong đó. Mà mình vẫn thấy nó quen, như một phần của thành phố.

—

Cái khách sạn đó màu trắng, kiểu Pháp, đứng ngay góc đường, đối diện Nhà hát Thành phố. Tường dày, cửa cao, có cái hiên rộng phía trước.

Hồi xưa, người ta kể, cái hiên đó là chỗ mấy ông nhà báo, nhà văn nước ngoài hay ngồi. Ngồi uống cà phê, viết lách, nhìn ra đường. Bao nhiêu câu chuyện về Sài Gòn đã được viết ra từ cái hiên đó.

Mình thì chỉ đứng ngoài nhìn vô. Một thằng nhỏ, rồi một người lớn bình thường, đi ngang, ngước nhìn cái khách sạn sang trọng đó, tưởng tượng bên trong là cả một thế giới khác.

Có một lần, mình gom tiền, vô uống một ly cà phê trong đó. Mắc thiệt là mắc. Mà mình muốn biết, ngồi ở cái chỗ trăm năm đó, cảm giác ra sao.

Mình ngồi, nhìn ra đường, nhìn người qua lại. Tự nhiên thấy, à, thì ra bao nhiêu người trước mình cũng từng ngồi đây, nhìn ra cái đường này. Họ giờ đâu hết rồi.

—

Mình hay nghĩ về những toà nhà cũ như một chứng nhân.

Cái khách sạn Continental đó, nó đứng đó, nhìn Sài Gòn đổi tên đổi chủ bao nhiêu lần. Nhìn xe ngựa thành xe hơi. Nhìn áo dài, áo bà ba, rồi áo vest, rồi đồ tây. Nhìn chiến tranh, rồi hoà bình.

Nó không nói gì. Chỉ đứng đó, trắng, im lặng, bền bỉ. Như thể nói: người tới rồi đi, còn ta ở lại, giữ giùm các người một chút ký ức.

—

Bây giờ, Continental vẫn còn đó. Vẫn trắng, vẫn sang, vẫn đón khách.

Quanh nó, Sài Gòn đã khác hẳn. Cao ốc, đèn LED, màn hình quảng cáo khổng lồ. Cái khách sạn trăm tuổi, nhỏ lại giữa những toà nhà mới cao vút.

Mà lạ. Đứng giữa cái mới đó, nó không hề lỗi thời. Ngược lại, nó càng quý. Như một ông già hiền, ngồi giữa đám trẻ ồn ào, mà ai cũng phải nể.

—

Mình nghĩ, một thành phố có tuổi, là nhờ những toà nhà như vậy.

Nếu phá hết cái cũ, xây mới hết, thì thành phố sẽ trẻ, sẽ bóng. Mà nó sẽ không có ký ức. Không có chỗ để người ta ngước nhìn và nói: "à, cái này có từ hồi xưa".

Continental, với mình, là một chỗ như vậy. Một cái mốc, để mình biết Sài Gòn đã đi qua trăm năm.

—

Tối nay, nếu bạn đi ngang khách sạn Continental, thử ngước nhìn lên một chút.

Nhìn cái hiên trắng, mấy ô cửa cao. Nghĩ về bao nhiêu người đã ngồi đó, trăm năm qua. Bạn cũng là một phần của dòng người đó. Rồi một ngày, sẽ có người khác đi ngang, ngước nhìn, như bạn bây giờ.