Tình Ca kể chuyện · Tuổi già an nhiên

Đột Quỵ - Hiểm Họa Số Một Của Tuổi Già Và Quy Tắc Vàng Để Cứu Mạng Người Thân

Có một căn bệnh có thể ập đến bất ngờ chỉ trong tích tắc, cướp đi khả năng đi lại, nói năng, thậm chí cả tính mạng của một con người đang khỏe mạnh. Đó là đột quỵ, hay còn gọi là tai biến mạch máu não. Với người cao tuổi, đây là một hiểm họa hàng đầu. Nhưng tin quan trọng là, nếu biết cách phòng ngừa, và nhất là biết nhận ra dấu hiệu để cấp cứu kịp thời trong "giờ vàng", chúng ta hoàn toàn có thể cứu được mạng người. Hôm nay, Tình Ca xin được thưa về điều vô cùng quan trọng này.

Kính chào cô chú và anh chị thân mến.

Đây là một câu chuyện về sức khỏe rất hệ trọng, mong cô chú, anh chị, nhất là các anh chị có cha mẹ già, hãy lắng nghe và ghi nhớ, bởi nó có thể giúp cứu được mạng người trong nhà mình.

Đột quỵ là tình trạng mạch máu lên não bị tắc nghẽn hoặc vỡ ra, khiến một phần não bị tổn thương. Các bác sĩ cho biết, người càng lớn tuổi thì nguy cơ đột quỵ càng cao. Cứ sau tuổi năm mươi lăm, mỗi mười năm, nguy cơ này lại tăng lên gấp đôi. Vì vậy, người cao tuổi cần đặc biệt cảnh giác.

Trước hết, tôi xin thưa về cách phòng ngừa đột quỵ.

Phần lớn các cách phòng ngừa, đều nằm trong những điều tôi đã từng chia sẻ. Đó là kiểm soát tốt các bệnh nền nguy hiểm, đặc biệt là cao huyết áp, tiểu đường và mỡ máu cao. Đây là những nguyên nhân hàng đầu dẫn đến đột quỵ. Tiếp đến là ăn uống lành mạnh, ăn nhạt, nhiều rau xanh, ít mỡ. Là siêng vận động, đi bộ mỗi ngày. Là tránh xa rượu bia, thuốc lá. Và giữ cho tinh thần thư thái, tránh căng thẳng đột ngột. Một điều nữa rất quan trọng với người già, là phải giữ ấm cơ thể, nhất là trong những ngày trời lạnh, lúc giao mùa, bởi sự thay đổi nhiệt độ đột ngột rất dễ gây đột quỵ.

Bây giờ, đến phần quan trọng nhất, mà tôi mong tất cả mọi người hãy ghi nhớ. Đó là cách nhận biết sớm dấu hiệu đột quỵ. Y học có một quy tắc rất dễ nhớ, gọi tắt là FAST, để nhận ra các dấu hiệu này.

Chữ F, là khuôn mặt. Hãy nhìn vào khuôn mặt người bệnh, hoặc bảo họ cười. Nếu thấy mặt bị méo, lệch sang một bên, miệng cười không cân, thì đó là một dấu hiệu.

Chữ A, là cánh tay. Hãy bảo người bệnh giơ cả hai tay lên cao. Nếu một bên tay bị yếu, không giơ lên được, hay bị rơi thõng xuống, thì đó là dấu hiệu thứ hai.

Chữ S, là lời nói. Hãy bảo người bệnh nói một câu đơn giản. Nếu họ nói ngọng, nói lắp, nói khó nghe, hay không nói được, thì đó là dấu hiệu thứ ba.

Và chữ T, là thời gian. Khi thấy bất kỳ một trong những dấu hiệu trên, thì đây chính là lúc phải hành động thật nhanh. Thời gian lúc này là vàng, là mạng sống.

Vậy khi phát hiện người thân có những dấu hiệu ấy, ta phải làm gì? Xin cô chú nhớ kỹ. Việc đầu tiên và quan trọng nhất, là gọi cấp cứu một một năm ngay lập tức, nói rõ là nghi ngờ đột quỵ. Trong lúc chờ xe cấp cứu, hãy đặt người bệnh nằm nghiêng ở nơi thoáng, đầu hơi kê cao. Và xin nhớ kỹ điều này: tuyệt đối không cho người bệnh ăn hay uống bất cứ thứ gì, kể cả nước hay thuốc, vì có thể gây sặc, rất nguy hiểm. Cũng không tự ý cạo gió, chích máu hay áp dụng các mẹo dân gian, mà phải đưa đến bệnh viện càng nhanh càng tốt.

Bởi vì, thưa cô chú, đột quỵ có một khoảng "thời gian vàng", thường là trong khoảng bốn tiếng rưỡi đầu kể từ khi có dấu hiệu. Nếu được đưa đến bệnh viện cấp cứu kịp trong khoảng thời gian này, khả năng cứu sống và phục hồi sẽ cao hơn rất nhiều. Mỗi phút trôi qua đều vô cùng quý giá.

Cô chú, anh chị à, tôi biết đây là một chủ đề nặng nề, nhưng nó thực sự cần thiết. Hiểu cách phòng ngừa để giữ gìn sức khỏe, và ghi nhớ quy tắc nhận biết FAST cùng cách xử trí, chính là chúng ta đang tự trang bị cho mình và gia đình một tấm lá chắn quý giá, để có thể bảo vệ những người thương yêu trong những tình huống nguy cấp nhất.

Xin nhắc lại lời nhắn quan trọng: những điều chia sẻ hôm nay là kiến thức sức khỏe phổ thông để tham khảo và nâng cao cảnh giác. Khi có bất kỳ dấu hiệu nghi ngờ đột quỵ nào, việc cần làm duy nhất là đưa người bệnh đến cơ sở y tế gần nhất thật nhanh, đừng chậm trễ.

Đây là một thông tin có thể cứu mạng người, nên xin cô chú, anh chị hãy chia sẻ thật nhiều cho người thân, bạn bè của mình. Biết đâu, sự chia sẻ này của cô chú lại giúp cứu được một mạng người.