Tình Ca kể chuyện · Tuổi già an nhiên

Vì Sao Người Già Hay Tủi Thân, Hay Nghi Ngờ, Hay Nhắc Chuyện Cũ? - Hiểu Để Thương Cha Mẹ Đúng Cách

Có bao giờ bạn thấy cha mẹ mình tự dưng hay giận dỗi vu vơ, hay nghi ngờ con cháu, hay kể mãi những chuyện từ mấy chục năm trước? Đó không phải là cha mẹ "khó tính" hay "lẩm cẩm" đâu. Đằng sau những thay đổi ấy là cả một thế giới nội tâm mà nếu hiểu được, ta sẽ biết cách thương cha mẹ đúng hơn, và cả nhà sẽ bớt đi rất nhiều giận hờn.

Kính chào cô chú và anh chị thân mến.

Trong những gia đình có người cao tuổi, đôi khi xảy ra những chuyện khiến con cháu không khỏi băn khoăn. Cha mẹ ngày một khó chiều hơn, hay buồn, hay tủi, đôi khi lại đa nghi, hờn dỗi vì những chuyện rất nhỏ. Nhiều người con thương cha mẹ lắm, nhưng vì không hiểu, nên đôi khi vô tình cư xử chưa khéo, khiến cả hai bên đều buồn lòng.

Hôm nay, Tình Ca xin chia sẻ những kiến thức về tâm lý người cao tuổi, được tổng hợp từ các bài viết của những cơ sở y tế uy tín. Mong rằng, khi hiểu được những thay đổi trong lòng cha mẹ, các anh, các chị sẽ biết cách để yêu thương và chăm sóc cho đúng, cho trọn.

Vậy, khi về già, tâm lý con người thường thay đổi như thế nào?

Thứ nhất, người già thường mang trong lòng một nỗi cô đơn và hay hoài cổ. Khi sức khỏe yếu đi, các mối quan hệ thu hẹp lại, con cháu thì bận rộn, người già có rất nhiều thời gian một mình. Và họ thường lấp đầy khoảng trống ấy bằng cách sống với quá khứ, nhớ về những ngày xưa cũ. Đó là lý do vì sao các cụ hay kể đi kể lại những câu chuyện của một thời đã qua. Với họ, đó là cả một miền ký ức đẹp đẽ, là nơi họ thấy mình còn trẻ trung, còn có ích.

Thứ hai, người già dễ trở nên lo lắng, bi quan và tủi thân. Họ lo về bệnh tật, lo về cái chết, và đặc biệt, họ mang một nỗi sợ rất lớn, đó là sợ bị con cháu bỏ rơi, không còn được quan tâm. Chính nỗi sợ thầm kín ấy khiến họ đôi khi hờn dỗi, trách móc vu vơ. Thật ra, đằng sau một lời trách "chúng mày chẳng đoái hoài gì đến tao", lại là một tiếng lòng tha thiết: "Cha mẹ nhớ các con, cha mẹ cần các con quan tâm".

Thứ ba, khi cơ thể ngày một suy yếu, không còn tự lo được cho mình, nhiều người già lại sinh ra cảm giác mình vô dụng, mình là gánh nặng. Cái cảm giác bất lực ấy rất đáng sợ. Nó khiến một người vốn cả đời mạnh mẽ, là trụ cột gia đình, nay phải phụ thuộc vào người khác, dễ rơi vào buồn bã, mặc cảm.

Và thứ tư, một số người cao tuổi trở nên đa nghi hơn, khó tin tưởng người khác hơn. Đây cũng là một biến đổi tâm lý thường gặp, một phần do sự suy giảm tự nhiên của tuổi tác. Cho nên, nếu đôi khi cha mẹ tỏ ra nghi ngờ, cô chú anh chị cũng đừng vội buồn, mà hãy hiểu rằng đó là một phần của tuổi già.

Hiểu được những điều ấy rồi, vậy ta nên làm gì để chăm sóc tâm lý cho cha mẹ?

Điều quan trọng nhất, là hãy dành thời gian để lắng nghe. Khi cha mẹ kể chuyện cũ, hãy kiên nhẫn lắng nghe, hãy gợi chuyện để cha mẹ được giãi bày. Sự lắng nghe ấy cho cha mẹ cảm giác mình vẫn còn quan trọng, vẫn còn được trân trọng. Đôi khi, cha mẹ không cần ta giải quyết vấn đề gì cả, cha mẹ chỉ cần một người chịu ngồi nghe mình nói.

Tiếp theo, trước những phản ứng tiêu cực hay những lời hờn dỗi của cha mẹ, xin các anh chị đừng đáp lại bằng sự gay gắt. Một lời nói nặng lúc nóng giận có thể làm tổn thương cha mẹ rất sâu. Thay vào đó, hãy nhẹ nhàng, mềm mỏng, và cùng cha mẹ tìm cách tháo gỡ. Sự dịu dàng luôn có sức mạnh hơn sự cứng rắn.

Và cuối cùng, hãy khuyến khích cha mẹ tham gia các hoạt động xã hội, đến với các câu lạc bộ, các hội nhóm của người cao tuổi. Khi có bạn bè, có hoạt động, có niềm vui riêng, cha mẹ sẽ bớt cô đơn, bớt phụ thuộc vào con cháu, và tâm lý cũng sẽ vui vẻ, tích cực hơn rất nhiều.

Cô chú, anh chị à, người già giống như một đứa trẻ vậy. Họ cũng cần được vỗ về, cần được lắng nghe, cần được cảm thấy mình được yêu thương. Khi ta hiểu được tiếng lòng đằng sau những hờn dỗi, những đa nghi, những câu chuyện cũ, ta sẽ không còn thấy khó chịu nữa, mà chỉ còn lại sự cảm thông và yêu thương. Và đó, chính là món quà quý giá nhất ta có thể dành cho cha mẹ mình lúc tuổi già.