Tình Ca kể chuyện · Những câu chuyện nhân văn

Người đàn ông không vợ ở Gia Lai và hơn một trăm đứa con nhặt về từ những đêm khuya

Nửa đêm, điện thoại reo. Ở đầu dây là một bác xe ôm, hay một anh tài xế xe khách. Họ vừa thấy một đứa trẻ sơ sinh bị bỏ lại bên đường. Người đàn ông ở xã Ia Hlốp, huyện Chư Sê, tỉnh Gia Lai lập tức dắt xe ra, có hôm chạy cả trăm cây số. Tới nơi, ông quấn cho đứa bé chiếc khăn ấm, ôm về nhà, rồi báo cho xã biết.

Người đàn ông ấy là ông Đinh Minh Nhật. Ông không lấy vợ. Vậy mà đến năm hai nghìn không trăm hai mươi hai, theo báo Sài Gòn Giải Phóng, ông đã nhận nuôi một trăm hai mươi sáu đứa trẻ. Bọn trẻ gọi ông là thầy.

Mọi chuyện bắt đầu từ một đám tang. Khoảng năm hai nghìn không trăm lẻ tám, ở một ngôi làng người Gia Rai cách nhà ông chừng hai mươi lăm cây số, một người mẹ trẻ mất hai ngày sau khi sinh con. Theo một tục lệ cũ ở đó, đứa bé không còn mẹ sẽ phải chôn theo mẹ. Báo Tuổi Trẻ kể rằng người làng tin đứa bé đã mang điều xui rủi tới cho mẹ nó.

Ông Nhật giành lấy đứa bé, ôm chạy. Người làng đuổi theo. Ông đứng lại, khuyên giải, nói rằng đứa bé không có lỗi gì. Ông nói với họ: tôi sẽ nuôi nó. Ông hứa thêm, mỗi năm sẽ đưa đứa nhỏ về thăm mộ mẹ, mộ ông bà tổ tiên của nó. Báo VnExpress kể ông còn phải đổi bằng một con heo, người làng mới chịu để ông mang bé đi.

Ông nói với phóng viên VnExpress: lúc đó tôi chỉ muốn giật lại đứa trẻ để cứu nó. Một người đàn ông chưa từng có con, ôm về một đứa bé mới hai ngày tuổi. Không có sữa mẹ, ông đi gõ cửa từng nhà, xin các chị đang nuôi con nhỏ cho bé bú nhờ. Xin mãi không đủ, ông bán gạo để mua sữa bò cho con.

Từ đứa bé ấy, tiếng lành đồn xa. Rồi có thêm những đứa trẻ khác. Có năm anh chị em ở huyện Chư Pưh mất cả cha lẫn mẹ, đói quá phải vào rừng nhặt mủ cao su đem đổi lấy bánh ăn. Ông đưa cả năm đứa về. Có em bị bỏ lại bên một đống rác ven đường. Có em bị bệnh tim bẩm sinh. Có em sinh ra đã khiếm khuyết, ông phải đưa xuống Thành phố Hồ Chí Minh mổ. Báo Sài Gòn Giải Phóng kể, hồi đó có người còn mỉa mai ông. Tới khi biết ông ôm con nuôi đi chữa bệnh tận nơi xa như vậy, họ quay lại xin lỗi ông.

Năm hai nghìn không trăm mười bảy, báo Đại Đoàn Kết ghé thăm. Trong nhà lúc ấy có bảy mươi mốt đứa trẻ, nhỏ nhất chín tháng, lớn nhất mười sáu tuổi. Sáu mươi bảy em là người Gia Rai, bốn em là người Kinh. Mười sáu em học tiểu học, ba mươi ba em học trung học cơ sở, bảy em học trung học phổ thông. Ông nói: các em đoàn kết, đùm bọc và chưa bao giờ đánh nhau.

Báo Tuổi Trẻ cùng năm ấy kể rằng cả nhà mỗi tháng ăn hết gần sáu tạ gạo. Ông không có việc làm ổn định. Ông đi làm thuê trên những rẫy cà phê, nhận làm việc nhà cho bà con trong xã. Có lúc ông phải mua chịu gạo, mua chịu thức ăn. Người bán hàng ở đó sẵn lòng cho ông nợ. Mình nghĩ, ai ở đó cũng biết ông nợ là để nuôi ai.

Từ đầu năm hai nghìn không trăm lẻ tám, ông còn nhận chăm người bệnh ban đêm ở bệnh viện để có thêm tiền. Ông dắt cả các con theo. Có lần ông nằm viện chăm một cháu sau ca mổ, thì chính ông cũng kiệt sức vì căn bệnh thận của mình. Ông trưởng xã kể với báo Tuổi Trẻ rằng ông Nhật thở không ra hơi mỗi khi làm việc nặng.

Có người hỏi ông sao lại làm vậy. Ông nói thật lòng với phóng viên Tuổi Trẻ: nói thẳng ra, tôi thật sự không biết trả lời câu hỏi đó thế nào. Rồi ông nói thêm, ông tin rằng cho những đứa trẻ tội nghiệp ấy một cơ hội được sống, khi mạng sống của chúng chỉ còn treo trên sợi chỉ, tự thân điều đó đã là một phép màu.

Ông có một nguyên tắc. Đứa nào về nhà ông cũng phải được học chữ trước. Học xong, tùy sức từng đứa, đứa học nghề, đứa thi đại học, cao đẳng. Ông trưởng xã nói với VnExpress: ông Nhật đang nuôi một trăm lẻ sáu em nhưng không đứa nào bị thất học.

Báo Pháp Luật Việt Nam năm hai nghìn không trăm hai mươi mốt đếm được số cháu đang đi học trong nhà. Có hai mươi bốn cháu học tiểu học, bốn mươi sáu cháu học trung học cơ sở, hai mươi mốt cháu học trung học phổ thông, sáu cháu học mẫu giáo. Vẫn còn những đứa nhỏ đang bú bình.

Ông cũng dặn các con người Gia Rai đừng quên gốc gác của mình. Ông nói với các con rằng máu chảy trong con là máu của núi rừng. Còn đứa bé đầu tiên năm nào, theo báo Tuổi Trẻ năm hai nghìn không trăm mười bảy, đã chín tuổi, đang học lớp ba.

Rồi tới năm hai nghìn không trăm mười chín, ông phát hiện mình mang một khối u trong não. Ông phải vào Sài Gòn xạ trị. Báo Pháp Luật Việt Nam năm hai nghìn không trăm hai mươi mốt kể khối u có nhỏ lại, nhưng ông vẫn đau, vẫn mất ngủ, không còn đủ sức làm việc nặng như trước.

Mình đọc tới đoạn này thì thấy thương nhất. Báo VnExpress kể, các con lớn trong nhà lo cho ông lắm. Có một cô con gái mười tám tuổi tên H'Ra nói với phóng viên: em không học đại học vì sợ tốn nhiều tiền, tiền đó để thầy mua sữa cho các em nhỏ. Em định đi học nghề. Một đứa trẻ từng được cứu về, giờ quay lại muốn gánh đỡ cho cha.

Ông Nhật cũng có lúc phải đau lòng vì một đứa con. Có bé ông đã trao cho một gia đình hiếm muộn nhận nuôi, mấy tháng sau thấy con không được đối xử tử tế, ông đón con về. Ông nói: nên bây giờ dù thế nào tôi vẫn giữ con bên cạnh.

Những năm sau đó, những đứa trẻ đầu tiên đã lớn. Báo Pháp Luật Việt Nam ghi lại có một cháu đã tốt nghiệp trường sư phạm ở Huế, ba cháu đang học đại học ở Sài Gòn. Có cháu học nghề điều dưỡng, có cháu học sửa ô tô.

Đến năm hai nghìn không trăm hai mươi hai, ông đã sáu mươi tuổi. Theo báo Sài Gòn Giải Phóng, ông đã nhận nuôi tổng cộng một trăm hai mươi sáu cháu. Chín mươi sáu cháu đang sống cùng ông. Mười ba cháu học đại học, cao đẳng ở Thành phố Hồ Chí Minh, Nha Trang, Đắk Lắk. Mười bảy cháu học nghề. Cháu nhỏ nhất mới một tháng tuổi. Ông còn đang dành dụm để lo ca mổ tim cho một bé.

Ông nói với phóng viên: tôi chưa từng từ bỏ mong muốn tiếp tục chăm sóc, cho các cháu ăn học đến nơi đến chốn. Mình chưa tìm được tin nào mới hơn về ông sau năm ấy. Nên mình chỉ kể đến đó, và mong ông vẫn đang ngồi giữa đàn con trong căn nhà ở Ia Hlốp.

Ông trưởng xã từng nói về ông một câu mà mình nghĩ là đúng nhất: ước mơ duy nhất của ông Nhật là các con được no bụng và lớn lên khỏe mạnh. Không cao xa gì. Chỉ là no bụng, và lớn lên.

Có những người làm cha vì sinh ra con. Có những người làm cha vì một đêm nào đó, giữa một đám đông, họ đã đứng lại và nói một câu: tôi sẽ nuôi nó. Rồi giữ lời suốt cả đời mình. Tình Ca. Ở đây có bình an.