Tình Ca kể chuyện · Những câu chuyện nhân văn

Vợ Chồng Ve Chai Nhặt Túi Hơn 1 Tỷ Đồng - Câu Nói Của Người Vợ Khiến Ai Chê "Khù Khờ" Phải Lặng Im

Hơn một tỷ đồng, nếu quy ra ve chai, sẽ là bao nhiêu ngày đi nhặt? Tôi đã thử ngồi nhẩm. Một đôi vợ chồng ở Cao Lãnh, đi bộ khắp các con đường từ sáng tới chiều, gom từng vỏ lon, từng ký giấy vụn, năm bảy ngày mới bán được một lần. Mỗi lần được vài trăm nghìn, khá lắm thì một triệu đồng. Nghĩa là chiếc túi xách họ nhặt được hôm ấy, có làm lụng đến hết đời, họ cũng khó mà chạm tới. Chính người vợ đã nói vậy. Ấy thế mà họ trả lại. Trả lại khi còn chưa biết bên trong có những gì.

Mãi về sau, khi có người chê hai vợ chồng là khù khờ, người vợ chỉ đáp lại đúng một câu. Câu nói ấy, tôi xin giữ nguyên văn, để dành cho bạn ở phần sau.

Câu chuyện hôm nay của Tình Ca đến từ thành phố Cao Lãnh, tỉnh Đồng Tháp, được báo Dân Trí kể lại vào những ngày giáp Tết đầu năm 2021.

Ông Nguyễn Văn Long năm ấy 54 tuổi. Vợ ông, bà Đoàn Thị Tám Em, 57 tuổi. Bao nhiêu năm nay, hai vợ chồng sống bằng nghề nhặt ve chai, nuôi thân và nuôi thêm một đứa cháu ngoại sáu tuổi. Căn nhà nhỏ của họ lúc nào cũng bề bộn phế liệu. Ngày ngày, ông bà đi bộ quanh các phường trong thành phố, nhặt nhạnh, mang về phân loại, đợi năm mười ngày gom đủ mới bán một lần. Cuộc sống cứ thế, chật vật mà lặng lẽ trôi.

Rồi một buổi đầu tháng 1 năm 2021, ông Long ra sông Đình Trung chài cá. Vừa bước ra đường, ông thấy chiếc túi xách của một người phụ nữ đi xe máy rớt xuống. Ông kêu lớn. Người phụ nữ không nghe thấy, chiếc xe chạy mất hút. Ông nhặt chiếc túi lên, đứng đó, đợi.

Ban đầu, ông định treo chiếc túi lên cây, để chủ nhân quay lại là thấy ngay. Nhưng nghĩ lại, ông sợ người khác lấy mất. Thế là ông mang túi về, ngồi trước cửa nhà, tiếp tục đợi. Ông không mở túi ra xem. Một lúc sau, có một cậu thanh niên chạy tới chạy lui trên đoạn đường ấy, như đang tìm thứ gì. Ông kêu lại hỏi. Cậu nói đang tìm chiếc túi xách giúp chị mình. Họ mô tả đúng chiếc túi. Rồi người chủ cũng đến nơi. Vợ chồng ông trao trả tận tay, mà chẳng hề biết bên trong có bao nhiêu tiền.

Mãi sau này, khi Ủy ban phường 1 mời ông lên tặng bằng khen "người tốt, việc tốt", vợ chồng ông mới biết. Trong chiếc túi hôm ấy có 560 triệu đồng tiền mặt, cùng số nữ trang, tính gộp lại trị giá hơn 1 tỷ đồng.

Chủ nhân chiếc túi là bà Bùi Ngọc N., ở phường Mỹ Phú cùng thành phố. Nhận lại tài sản, bà vô cùng biết ơn, và bàn với địa phương tìm cách trả ơn vợ chồng ông Long sao cho thiết thực nhất.

Còn người đời thì chia làm hai nửa. Phần đông cảm phục, khen ngợi. Nhưng cũng có người chê vợ chồng ông khù khờ, rằng "của trời cho" mà không biết giữ lấy làm ăn. Nghe vậy, bà Tám Em chỉ nói một câu. Tôi xin đọc nguyên văn, vì không chữ nào của tôi thay được: "Số tài sản trong chiếc túi mà chồng tui nhặt được thì làm cả đời cũng khó có được. Nhưng dù tài sản có lớn cách mấy thì đó là tài sản của người khác, nên mình bằng mọi giá trả lại người đánh rơi."

Ông Vũ Nhật Tân, Bí thư kiêm Chủ tịch phường, nói về hai vợ chồng bằng mấy chữ giản dị: họ rất hiền, sống chan hòa với lối xóm. Phường khen thưởng ngay, rồi đề xuất thành phố, và tỉnh Đồng Tháp sau đó cũng xem xét tặng bằng khen cho ông bà.

Bạn biết không, ông bà mình có một câu truyền lại từ bao đời: đói cho sạch, rách cho thơm. Tôi thuộc câu ấy từ nhỏ, như thuộc một bài học trong sách. Nhưng phải đến khi nghe chuyện vợ chồng ông Long, tôi mới thấy câu tục ngữ ấy đứng dậy, bước ra khỏi trang sách, mang dáng một người đàn ông ngồi trước căn nhà chất đầy phế liệu, ôm chiếc túi của người lạ, kiên nhẫn đợi.

Người ta hay nói về hai chữ "đổi đời". Hơn một tỷ đồng, với một gia đình nhặt ve chai nuôi cháu nhỏ, đúng là một cơ hội đổi đời. Đổi căn nhà bề bộn lấy căn nhà tươm tất. Đổi những ngày đi bộ rạc chân lấy những ngày thong thả. Nhưng vợ chồng ông Long cho tôi hiểu một điều: có những con người không cần đổi đời bằng thứ không phải của mình. Bởi cái đời họ đang sống, tuy nghèo, nhưng chưa từng phải cúi mặt trước ai. Đem một thứ không sạch về nhà, với họ, mới là mất.

Và tôi cứ nghĩ mãi về sự bình thản của ông. Suốt cả câu chuyện, ông Long không có lấy một giây phân vân. Không mở túi ra xem. Không đắn đo thiệt hơn. Ông chỉ làm một việc rất đỗi bình thường với ông: ngồi đợi người mất của quay lại. Cái bình thản ấy, tôi nghĩ, mới là thứ quý nhất. Vì nó cho thấy lòng tự trọng không phải điều ông phải gồng lên để giữ. Nó đã là máu thịt, là nếp nhà, là cách ông sống mỗi ngày giữa những bao phế liệu.

Người nghèo tự trọng không thấy mình hy sinh gì cả. Họ chỉ thấy của người ta thì trả người ta. Đơn giản vậy thôi. Và tôi tin, đêm hôm đó, trong căn nhà nhỏ bề bộn ấy, hai vợ chồng già vẫn ngủ một giấc thật ngon. Giàu đến mấy cũng chưa chắc mua nổi giấc ngủ như thế.