Tình Ca kể chuyện · Những câu chuyện nhân văn

Cậu Bé 12 Tuổi Nói Dối Cha Đi Học Thêm - Và 10 Năm Bán Vé Số Nuôi Cha Bệnh Vẫn Giữ Giấc Mơ Đại Học

Năm mười hai tuổi, có một cậu bé ở Cần Thơ bắt đầu nói dối cha mình. Chiều nào cậu cũng bảo: "Con đi học thêm, học nhóm". Rồi cậu lặng lẽ ra tiệm bánh mì, rửa chén thuê, làm đủ thứ việc lặt vặt. Cậu giấu cha, vì sợ cha buồn. Sợ cha biết rằng đứa con vừa học hết lớp sáu của mình, đã phải đi làm để nuôi cả nhà. Lời nói dối ấy, có lẽ là lời nói dối khiến người ta thương nhất trên đời.

Nhưng lời nói dối ấy chưa phải là điều khiến tôi lặng đi lâu nhất. Ở giữa câu chuyện còn có một chiếc xe đạp, và một bí mật của riêng người cha.

Câu chuyện hôm nay của Tình Ca là về cậu bé ấy. Đặng Chí Lâm, ở khu vực 2, phường Châu Văn Liêm, quận Ô Môn, thành phố Cần Thơ. Khi phóng viên báo Tuổi Trẻ tìm đến căn nhà nhỏ, ẩm thấp nằm sâu trong con hẻm, vào mùa hè năm 2018, Lâm đã hai mươi mốt tuổi. Và đã tròn mười năm cầm xấp vé số đi nuôi cha.

Cha của Lâm là ông Đặng Chí Hoàng. Ngày trước, ông có nghề làm bánh tiêu, bánh bao, vừa đi bỏ mối, vừa bán lẻ. Hai bàn tay ấy đã từng nuôi được con. Rồi khoảng chục năm trước, ông đổ bệnh. Người tự dưng yếu hẳn đi, rồi sưng phù, mà không rõ nguyên nhân. Nhà không có tiền, ông đành để mặc vậy, chịu đựng từ năm này qua năm khác. Cũng trong quãng thời gian đó, khi ông không còn kiếm ra tiền, người vợ rời bỏ hai cha con mà đi.

Căn nhà nhỏ còn lại hai người. Một người cha bệnh. Và một đứa trẻ mười hai tuổi.

Lẽ thường, ở tuổi đó, người ta được cha mẹ lo cho từng bữa cơm, từng bộ quần áo. Còn Lâm thì ngược lại. Cậu bé học hết lớp sáu đã đứng ra cáng đáng gia đình. Đi rửa chén thuê. Làm việc vặt ở tiệm bánh mì. Sau này, Lâm chuyển qua bán vé số, vì nghề này cho cậu chủ động thời gian để còn được tới trường. Một buổi đi học, một buổi rảo quanh khắp các chợ, đi dọc hết những con đường của Ô Môn với xấp vé số trên tay. Có lúc, cậu đem vé số vô bán luôn trong trường.

Bạn bè cùng lứa nhìn, Lâm không bận tâm lắm. Cậu nói một câu mà tôi nhớ mãi: "Mình không thấy mắc cỡ gì khi vừa phải học vừa đi bán vé số. Có những điều người ta không làm được mà mình làm được mới đáng nói".

Mười năm ấy có những ngày rất nghèo. Có lúc hai cha con chỉ có một ổ bánh mì chia nhau. Có lúc Lâm phải đi xin lòng vòng trong xóm, gom đủ tiền mua một gói mì cho hai cha con lót dạ. Nhà nuôi một con chó, rồi cũng đành đem bán. Lâm bảo, đó là điều cậu buồn nhất.

Nhưng trong câu chuyện này, có một chi tiết làm tôi lặng đi rất lâu. Suốt thời cấp hai, Lâm chỉ có đúng một bộ đồ đi học. Cái quần ngắn gần lên tới đầu gối. Cái áo cũ đến mức muốn rách. Năm Lâm mười bốn tuổi, nhà trường thương tình tặng cậu một chiếc xe đạp. Người cha bệnh tật nhìn con, rồi quyết định mang chiếc xe ấy đi bán, để lấy tiền mua quần áo mới cho con đến trường. Trớ trêu thay, lúc hai cha con tìm chỗ bán xe, công an giữ lại, vì tưởng họ là dân trộm cắp.

Một người cha ốm yếu, bán đi món quà của con, để con được lành lặn áo quần. Một đứa con nhỏ, bán từng tờ vé số, để cha có cơm ăn, có thuốc uống. Hóa ra trong căn nhà ẩm thấp ấy, tình thương vẫn chảy đủ hai chiều. Chỉ là cả hai cha con đều nghèo, nên thương nhau bằng những thứ bé nhỏ nhất mình có.

Và giữa chừng ấy nhọc nhằn, Lâm vẫn giữ một giấc mơ. Cậu muốn vào đại học. Muốn trở thành bác sĩ. Lâm thi vào Trường đại học Y dược Cần Thơ ba lần, đều không đậu. Nhưng cậu không bỏ. Tranh thủ bán cho hết xấp vé số, Lâm về nhà lo cơm nước cho cha, rồi lại lao vào ôn tập bài vở. Cậu nói gọn lắm: "Lần này không đậu sẽ ôn thi tiếp lần sau". Và nếu một ngày được bước vào giảng đường, Lâm tính sẽ vẫn vừa học vừa bán vé số, để lo cho mình và cha. Cậu muốn làm bác sĩ, để cha mình có thể ngẩng cao đầu.

Còn ông Hoàng, ông nói một câu rất thật. Rằng suốt mười năm qua, nếu không có Lâm, cuộc đời ông coi như chấm hết.

Câu chuyện này được đăng trên báo Tuổi Trẻ, tháng sáu năm 2018, qua ghi nhận của phóng viên Chí Hạnh. Tình Ca kể lại với tất cả sự trân trọng dành cho hai cha con.

Bạn biết không, kênh này đã kể nhiều câu chuyện về những người cha, người mẹ hy sinh cả đời vì con. Nhưng hôm nay là một câu chuyện ngược chiều. Một đứa con nhường lại tuổi thơ của mình, để giữ lấy mạng sống và phẩm giá cho cha. Mười hai tuổi, người ta còn được vòi vĩnh một món đồ chơi. Lâm thì học cách giấu tiền lẻ vào túi, học cách nói dối để cha yên lòng, học cách đi qua ánh mắt của bạn bè mà không cúi mặt. Có những đứa trẻ buộc phải lớn trước tuổi. Và sự trưởng thành sớm ấy không làm các em chai đi, ngược lại, nó làm tấm lòng các em sâu hơn người thường rất nhiều.

Tôi cũng nghĩ về giấc mơ đại học của Lâm. Ba lần thi trượt, với nhiều người đã là lý do để buông. Nhưng với một người mười năm chưa từng buông xấp vé số, thì vài lần trượt đâu có nghĩa lý gì. Giấc mơ của Lâm không nằm trên tờ giấy báo đậu. Nó nằm trong tim. Mà thứ gì được cất trong tim, thì gió mưa ngoài đường không làm ướt được.