Tình Ca kể chuyện · Những câu chuyện nhân văn
Cha Bán Vé Số Nuôi Con Vào Đại Học - Mỗi Ngày Ăn 20 Nghìn, Đi Bộ Đến 1 Giờ Sáng
Một giờ sáng. Đường phố Đà Nẵng đã vắng tanh. Hàng quán đóng cửa, đèn đường đổ bóng dài trên vỉa hè. Giữa cái vắng lặng ấy, có một bóng người liêu xiêu bước về phía khu trọ nghèo. Trên tay ông là một xấp vé số bọc kỹ trong túi nhựa, cho khỏi ướt mưa. Ông đi từ bốn rưỡi sáng hôm trước. Nghĩa là gần một ngày tròn, đôi chân ấy chưa được nghỉ.
Người con trai từng xin được dọn về ở chung với ông. Câu trả lời của người cha, tôi xin giữ lại cho đoạn giữa, vì đó là chỗ tôi thương ông nhất.
Người đàn ông đó tên là Nguyễn Văn Anh. Và câu chuyện hôm nay của Tình Ca, là câu chuyện về đôi chân của một người cha.
Ông Anh quê ở thôn Tú Ngọc B, xã Bình Tú, huyện Thăng Bình, tỉnh Quảng Nam. Nhà không có ruộng vườn gì, hai vợ chồng làm đủ nghề mà sống. Lúc buôn đồng nát, khi làm thợ hồ. Rồi mấy năm trước, trong một lần làm tại công trình xây dựng, ông ngã giàn giáo. Cú ngã ấy lấy đi sức khỏe của người trụ cột trong nhà. Không làm nặng được nữa, ông ôm xấp vé số, ra Đà Nẵng, bắt đầu những ngày rong ruổi.
Một ngày của ông bắt đầu từ bốn giờ rưỡi sáng. Ông dậy, bọc theo gói xôi, rồi ra đường. Đi bán tới chiều thì ghé về phòng trọ tắm rửa, rồi lại đi tiếp, đến một giờ sáng, khi đường phố không còn ai mua nữa mới thôi. Ngày bán được nhiều nhất, ông cầm về chừng một trăm năm chục nghìn đồng.
Còn phần ông, mỗi ngày ông cho phép mình ăn hai chục nghìn. Hai chục nghìn cho cả ba bữa. Mỗi bữa mười nghìn tiền thức ăn, vài miếng thịt, con tôm bé bằng chiếc đũa, chan thêm ít nước. Ông bảo, ăn vậy chứ ăn nhiều sợ tốn tiền. Nhiều người bán hàng thấy thương, gắp thêm cho ông chút đồ ăn, vậy là đủ no.
Chỗ ông ở là một dãy trọ bảy phòng, toàn người bán vé số quê Quảng Nam, được chủ đại lý cho ở miễn phí. Phòng chừng tám, mười mét vuông, không có đồ đạc gì ngoài mấy chiếc giường trải chiếu manh. Ông ngủ chung giường đơn với một người bạn cùng thôn. Có đêm về mệt quá, ông thả mình xuống nền xi măng, lấy chính cái túi nhựa đựng vé số làm gối, ngủ một giấc chập chờn.
Vậy ông dành dụm từng đồng như thế để làm gì?
Để cách đó không xa, có một chàng trai được ngồi trong giảng đường đại học.
Con trai ông tên là Nguyễn Ngọc Sĩ. Mùa thu năm 2022, Sĩ đậu vào ngành công nghệ thông tin, Trường Đại học Công nghệ thông tin và Truyền thông Việt - Hàn ở Đà Nẵng, với điểm số hai mươi lăm phẩy năm. Ngày biết tin, cả xóm trọ vé số tụ nhau lại, uống nước ngọt, ăn đĩa hoa quả chúc mừng. Với những người quanh năm cầm xấp vé số đi giữa nắng mưa, một đứa con đậu đại học là điều hiếm hoi và quý giá lắm.
Ông Anh kể, hôm con báo tin, ông đang đi bán. Mừng quá, ông bỏ ngang buổi bán, đi về phòng. Gọi lại cho con, thằng bé bảo ba chuẩn bị tinh thần nghe. Ông chỉ nói được một câu, "ba biết rứa hỉ", rồi tự nhiên nước mắt trào ra. Người cha ấy đã tin, suốt mấy chục năm nuôi con, rằng con mình sẽ vào đại học, sẽ thoát khỏi cảnh bần hàn của cha mẹ. Tin là vậy, mà khi tin vui đến thật, ông vẫn khóc.
Sĩ thương ba lắm. Cậu muốn dọn về ở chung với ba, cho cha con gần nhau, lại đỡ tiền trọ. Nhưng ông Anh nhất quyết không chịu. Ông nói, mình ở khổ răng cũng được, ăn uống dè sẻn tạm bợ được, chứ sinh viên phải có chỗ ở đàng hoàng, cao ráo, để còn tiếp bạn bè, còn tập trung mà học.
Người xưa có câu, chỗ ướt mẹ nằm, chỗ ráo con lăn. Còn ở đây, là chỗ ướt cha nằm. Người cha nhường hết phần cao ráo, ấm cúng cho con, rồi nhận về mình cái nền xi măng lủng lỗ và những đêm mưa lênh láng nước.
Hôm Sĩ nhập học, hai cha con đèo nhau tới cổng trường. Ông tiễn con vào làm thủ tục, đứng nhìn con đi khuất. Rồi người cha lặng lẽ ôm xấp vé số, hòa vào dòng người xuôi ngược trên đường, tiếp tục hành trình của mình. Không một lời dặn dò to tát. Không một cái ôm bịn rịn. Chỉ là quay đi, và tiếp tục bước.
Ông Anh có một cách nói rất riêng về đứa con của mình. Ông bảo, với người bán vé số như ông, nuôi được đứa con học đại học, ra trường có việc làm, đó là tấm vé độc đắc của đời ông. Cả đời cầm trên tay hàng vạn tờ vé số bán cho người ta, ông chưa từng trúng giải nào. Nhưng ông tin mình đang giữ một tấm vé chắc chắn trúng. Tấm vé ấy không nằm trong xấp giấy trên tay, mà nằm ở giảng đường, nơi con trai ông đang ngồi học.
Câu chuyện này được đăng trên báo Tuổi Trẻ, qua ngòi bút của nhà báo Thái Bá Dũng, tháng mười năm 2022, trong mùa học bổng Tiếp sức đến trường. Và Tình Ca kể lại với tất cả sự trân trọng dành cho hai cha con.
Bạn biết không, nghe xong chuyện này, tôi cứ nghĩ mãi về một điều. Trong cả bài báo, không có chỗ nào ông Anh nói thương con. Không một chữ thương nào được thốt ra. Vậy mà đọc đến đâu, mình thấy thương đến đó. Vì tình thương của ông không nằm ở lời nói. Nó nằm ở bốn giờ rưỡi sáng. Nó nằm ở hai chục nghìn tiền ăn mỗi ngày. Nó nằm ở cái gối làm bằng túi vé số, và ở đôi dép nhàu cũ đã mòn gót theo từng con phố.
Cha là vậy. Mẹ thương con, mẹ còn nói ra được. Cha thương con, cha chỉ lặng lẽ làm. Cha không hỏi con học hành áp lực không, cha chỉ cố thêm vài tiếng ngoài đường để con đủ tiền trọ. Cha không ôm con vào lòng, cha chỉ đèo con tới cổng trường rồi quay đi thật nhanh, sợ con nhìn thấy mắt mình đỏ. Có những người cha cả đời chưa từng nói thương con lấy một lần. Nhưng đôi chân của họ, tấm lưng áo bạc màu của họ, đã nói thay tất cả.