Tình Ca kể chuyện · Những câu chuyện nhân văn
Cụ Ông 85 Tuổi Lượm Ve Chai Nuôi Vợ Liệt Giường - Mỗi Bữa Vẫn Hỏi "Cơm Có Ngon Không"
"Cơm có ngon không?"
Bốn chữ ấy, người ta vẫn hỏi nhau mỗi ngày, ở mọi mâm cơm trên đời. Hỏi rồi quên ngay. Nhưng trong một căn nhà nhỏ ở quận 7, Sài Gòn, có một ông cụ 85 tuổi vẫn hỏi vợ mình đúng bốn chữ đó, mỗi bữa cơm, suốt nhiều năm. Dù ông biết rất rõ, bà không còn nói được để trả lời ông nữa.
Ở giữa câu chuyện có một buổi chiều ông cụ lạc đường giữa Sài Gòn. Cách ông tìm đường về với bà, tôi tin sẽ làm bạn vừa muốn cười, vừa cay nơi khóe mắt.
Câu chuyện hôm nay của Tình Ca đến từ con hẻm 380 đường Lê Văn Lương, quận 7, Thành phố Hồ Chí Minh. Nơi có một căn nhà lụp xụp, nóng bức, mà hai vợ chồng già đã nương vào nhau ở đó hơn hai mươi năm.
Ông tên thật là Đỗ Văn Mới. Nhưng cả xóm quen gọi ông là ông Sáu. Năm các phóng viên tìm đến, ông 85 tuổi. Vợ ông, bà Sáu, 86. Hai ông bà không có con cháu bên cạnh. Tuổi già của họ, chỉ có họ lo cho nhau.
Ông kể, ngày xưa ông với bà gặp nhau, phải lòng nhau, rồi bà theo ông về ở. Theo lời ông, là "không có cưới hỏi gì hết trơn". Không pháo, không trầu cau, không một mâm lễ nào. Ngày đó ông trắng tay. Vậy mà bà vẫn theo. "Xưa bà đẹp, tóc bà dài mà đen" — ông nhắc lại chuyện cũ, đôi mắt mờ đục bỗng sáng lên như người ta thắp một ngọn đèn nhỏ bên trong.
Hơn năm mươi năm họ ở với nhau như thế. Nghèo thì nghèo suốt, nhưng chưa rời nhau ngày nào.
Rồi bà đổ bệnh. Liệt nửa người, nằm một chỗ, miệng không nói được nữa. Từ đó, mọi việc ăn uống, vệ sinh, thuốc thang của bà, một tay ông lo hết.
Mỗi ngày của ông Sáu bắt đầu từ sáng sớm. Lo bữa sáng cho bà xong, ông dắt chiếc xe đạp cũ ra khỏi hẻm, đi lấy vé số, vé dò đem bán. Buổi chiều, ông đi lượm ve chai khắp các nẻo đường. Chân ông thấp khớp, quanh năm phải mang vớ, đi đâu cũng phải chống gậy. Lưng thì hay đau. Vậy mà nắng hay mưa ông cũng đi. Vì ông hiểu một điều rất giản dị: chỉ cần một ngày ông ở nhà, là bà đói. Tiền thuốc của bà, không ai lo thay ông được.
Có lần, xe đạp bể bánh giữa đường. Ông không có điện thoại, cũng không nhớ nổi đường về nhà. Trời mỗi lúc một tối. Điều ông sợ lúc ấy, lạ thay, lại chẳng phải chuyện mình lạc giữa Sài Gòn mênh mông. Ông chỉ sốt ruột một điều: bà đang nằm ở nhà một mình, không ai bên cạnh. Thế là gặp ai ông cũng hỏi đúng một câu: "Cái Lotte đi hướng nào?". Ông lần theo tòa nhà cao nhất mà ông nhớ được gần nhà mình, hỏi từng người, từng đoạn đường, cho tới khi về được với bà.
Nhưng khoảnh khắc khiến những người chứng kiến lặng đi, lại là lúc ông cho bà ăn cơm.
Ông thái từng miếng thịt nhỏ, thật nhỏ, rồi mới nấu lên, để bà dễ nuốt. Ông đút cho bà từng thìa một, chậm rãi, kiên nhẫn. Ông bảo: "Bả ăn không hết thì ông ăn, mà ông ăn ít lắm." Và cứ vài thìa, ông lại hỏi bà một câu: "Cơm có ngon không?". Hỏi xong, ông mỉm cười khe khẽ. Bà không trả lời được. Ông vẫn hỏi. Bữa nào cũng hỏi.
Có hôm, ông cầm lấy bàn tay gầy gò của bà, nói như năn nỉ: "Bà ráng ăn uống vô nghen, lỡ bà đi rồi thì tôi biết sống với ai."
Câu chuyện của ông bà được hai phóng viên Phú Quí và Anh Vũ của trang aFamily ghi lại vào tháng 5 năm 2019, và Tình Ca kể lại hôm nay với tất cả sự trân trọng dành cho hai ông bà.
Điều khiến tôi nhớ mãi, là cái cách ông bà nghèo mà không tả tơi. Căn nhà chật hẹp ấy, đồ đạc vẫn được ông xếp ngăn nắp đâu ra đó. Sau nhà, ông trồng rau trong mấy cái thùng xốp nhặt được, nuôi một đàn gà nhỏ, thêm một chú chó con suốt ngày quấn quít bên hai vợ chồng. Trời nóng, chốc chốc ông lại đưa tay quạt cho bà. Ai hỏi ông có cực không, ông chỉ cười: "Ông chịu khổ quen rồi, chỉ tội nghiệp bà mà thôi."
Còn vì sao ông gắng đến vậy, ông trả lời gọn lắm: "Ngày đó ông trắng tay mà bà vẫn theo ông, chịu đủ thiệt thòi. Bây giờ bà bệnh, sao mà ông bỏ bà được. Hứa là chăm sóc bà tới cuối đời rồi mà."
Bạn biết không, tôi cứ nghĩ mãi về câu hỏi "cơm có ngon không" của ông Sáu. Một câu hỏi không bao giờ có câu trả lời. Vậy ông hỏi để làm gì? Tôi nghĩ, ông hỏi không phải để nghe bà đáp. Ông hỏi để bà biết rằng ông đang ở đó. Rằng bà vẫn là người được hỏi han, được chờ đợi, được thương. Có những lời ta nói ra, đâu phải để nhận lại điều gì. Nói ra, chỉ vì thương.
Và tôi cũng nghĩ về lời hứa của ông. Một lời hứa không giấy tờ, không hôn thú, không ai làm chứng. Vậy mà nó bền hơn rất nhiều thứ được đóng dấu trên đời. Hóa ra giữ một lời hứa, đâu cần ai nhắc. Chỉ cần mình còn thương người mình đã hứa.
Câu chuyện này đã được kể từ mấy năm trước. Đến giờ, tôi không biết ông bà ra sao. Chỉ mong, ở đâu đó trong con hẻm ấy, hay ở một nơi bình yên hơn, hai ông bà vẫn đang ở cạnh nhau, như đã ở cạnh nhau hơn năm mươi năm qua.