Tình Ca kể chuyện · Những câu chuyện nhân văn
Người công nhân đồn điền chè ở Ấn Độ buộc người bệnh sau lưng, chạy xe máy đưa đi viện
Một tấm vải dài. Người đàn ông ngồi lên xe máy. Phía sau là một người bệnh, tựa vào lưng ông. Ông quấn tấm vải quanh cả hai người, buộc thật chặt. Rồi ông nổ máy, chạy qua con đường đất đầy ổ gà, qua sông, qua rừng, có khi giữa đêm, ở chỗ voi rừng hay đi qua. Ông làm vậy hơn hai mươi năm, và không lấy tiền ai.
Ông tên là Ca-ri-mun Hắc, viết theo tiếng Anh là Karimul Haque. Ông sống ở làng Đa-la-ba-ri, huyện Gian-pai-gu-ri, bang Tây Ben-gan, miền đông Ấn Độ. Làng nằm giữa chân dãy Hi-ma-lay-a và đồng bằng, chung quanh là đồi chè và rừng rậm. Người trong vùng gọi ông bằng một cái tên thân mật, nghĩa là người anh cả xe cứu thương.
Ông làm công nhân trong một đồn điền chè. Năm hai nghìn không trăm mười bảy, các báo ghi lương của ông chừng bốn nghìn ru-pi một tháng. Kênh tin tức An-gia-di-ra kể, công nhân chè ở đó làm tám tiếng một ngày, phải hái đủ hai mươi bốn ký lá, được chừng một đô la Mỹ tám mươi xu. Với nhiều nhà trong vùng, đi bệnh viện là chuyện xa xỉ. Bệnh viện lớn thì cách hơn bốn mươi cây số, đường xuyên rừng, qua một cây cầu tre bắc ngang sông.
Mọi chuyện bắt đầu từ một đêm ông không bao giờ quên. Mẹ ông, bà Gia-pha-run-nê-xa, bỗng ngất đi. Nhà không có tiền gọi xe. Hồi ấy trong làng không có điện thoại bàn, điện thoại di động thì hiếm. Ông chạy đi tìm xe, tìm người chở giúp, mà không được. Bà mất ngay tại nhà, khi ông ngồi bên. Kênh An-gia-di-ra ghi bà mất lúc ba giờ rưỡi sáng, khi mới bốn mươi lăm tuổi.
Các báo ghi năm ấy khác nhau. Có báo nói năm một nghìn chín trăm chín mươi mốt, cuốn sách viết về đời ông thì ghi năm một nghìn chín trăm chín mươi lăm. Nhưng nỗi đau thì như nhau. Cuốn sách kể suốt mấy tháng sau đó, ông mất ngủ, ăn không vô, đêm nào cũng gặp ác mộng. Ông tin cái chết ấy lẽ ra tránh được. Ông tự hứa sẽ không để ai trong làng phải ra đi như mẹ mình.
Vài năm sau, một người làm cùng đồn điền tên là Ai-giun ngã gục khi đang làm việc. Gọi xe cứu thương không được. Ông mượn chiếc xe máy của người quản lý, lấy vải buộc anh vào lưng mình, chạy tới trạm y tế. Ở đó người ta chuyển tiếp anh lên bệnh viện huyện. Anh Ai-giun sống. Ông kể với trang tin Ấn Độ The Better India: chuyện đó là tất cả những gì tôi cần, tôi quyết định dùng xe máy chở những người cần giúp.
Nói thì dễ, nhưng ông chưa có xe máy. Những năm đầu, ông chở người bệnh bằng xe đạp. Ai không chở được thì ông đi theo bên cạnh. Cuối những năm chín mươi, ông mua được một chiếc xe máy cũ, mấy năm sau vay ngân hàng mua thêm chiếc khác. Ông dán số điện thoại của mình ở những chỗ đông người trong vùng, để ai cần thì gọi.
Lương ông ít ỏi. Ông kể: tôi để dành một nghìn ru-pi từ tiền công, mà cũng thường không đủ. Một trang lưu trữ chuyên viết về nông thôn Ấn Độ ghi ông chia lương ra, một phần tư lo xăng và sửa xe, một phần tư trả nợ ngân hàng. Không ai phải trả tiền cho ông. Có người nghèo chỉ biết gửi lại chút gạo, mớ rau, hay vài đồng góp tiền xăng.
Lúc đầu, người ta cười chiếc xe cứu thương kỳ cục của ông. Ông có lý do của mình. Ông nói: tôi nhận ra ở vùng tôi, xe máy chạy tốt hơn xe tải nhỏ hay xe cứu thương thật. Đường xấu, mùa mưa nước sông dâng. Chỗ xe bốn bánh không vào được, thì hai bánh vào.
Ông đi bất kể giờ nào. Trang tin eNewsroom kể ông từng lội sông, từng gặp gấu và voi trên đường chở người bệnh. Ông còn tới tận các dãy nhà của công nhân đồn điền, hỏi xem có ai đau ốm cần đi viện không. Ông nói một câu rất giản dị: tôi không muốn ai phải mất người thân của mình.
Năm tháng qua, người ta đếm không xuể. Năm hai nghìn không trăm mười bảy, các báo ghi ông đã chở khoảng bốn nghìn người. Tới cuối năm hai nghìn không trăm hai mươi, con số là hơn năm nghìn rưỡi, có báo nói gần sáu nghìn, từ hai mươi ngôi làng quanh vùng.
Năm hai nghìn không trăm mười sáu, một hãng xe tặng ông chiếc xe máy có gắn thêm thùng bên hông để làm cáng. Năm sau, ông được trao một trong những danh hiệu cao quý nhất mà nước Ấn Độ dành cho thường dân. Ông kể với báo eNewsroom rằng lúc đầu ông cũng không rõ danh hiệu ấy nghĩa là gì, chỉ thấy rất nhiều người gọi điện tới chúc mừng. Ông chủ đồn điền chè cho ông thêm thời gian để chạy xe.
Ông đi học sơ cứu với một bác sĩ phẫu thuật ở bệnh viện huyện, người đã quen ông từ năm hai nghìn không trăm mười ba. Hai con trai ông cũng học. Chiếc xe về sau có thêm bình ô-xy và cáng chống nước. Ông mở những buổi khám sức khỏe cho bà con ở vùng sâu.
Ông còn có một giấc mơ lớn hơn chiếc xe máy. Trên mảnh đất ông bà để lại, ông xây một trạm y tế nhỏ. Cuối năm hai nghìn không trăm hai mươi, báo The Federal kể tầng trệt đã gần xong, có thể đo đường huyết, đo huyết áp, truyền nước khi cấp cứu. Trang The Better India kể ở đó người bệnh còn được bác sĩ khám qua video.
Mùa dịch năm hai nghìn không trăm hai mươi, khi cả nước đóng cửa, ông cùng các con phát gạo cho gần một nghìn người, nấu cơm cho khoảng hai trăm gia đình, phần đông là người lao động nghèo đi làm xa quê.
Nhà ông vẫn sống giản dị. Hai con trai, Ra-giu và Ra-giết, mở tiệm sửa điện thoại. Đó là nguồn sống chính của cả nhà. Cũng hai người con ấy theo cha chạy xe chở người bệnh. Ông nói với kênh An-gia-di-ra: tôi muốn tiếp tục làm việc này, rồi khi tôi chết, hai con trai tôi sẽ làm tiếp thay tôi.
Đầu năm hai nghìn không trăm hai mươi mốt, một nhà báo Ấn Độ in cuốn sách kể đời ông. Khi ấy ông năm mươi lăm tuổi. Ông nói với trang The Better India: tôi có thể đã năm mươi lăm tuổi, nhưng đầu óc và cả thân thể tôi không già hơn ba mươi một ngày nào. Rồi ông nói: phục vụ người cần giúp là bổn phận của tôi, tôi sẽ làm cho tới ngày không làm được nữa.
Mình cứ nghĩ tới tấm vải buộc hai người vào nhau trên chiếc xe máy. Một người khỏe, một người đau. Người đau tựa vào lưng người khỏe, và cả hai cùng đi qua đêm, qua rừng, qua sông. Cái đêm không cứu được mẹ, ông đã biến nó thành mấy nghìn chuyến xe đưa mẹ người khác, cha người khác, con người khác tới bệnh viện.
Ông không phải bác sĩ. Ông không có xe cứu thương thật. Ông chỉ có một chiếc xe máy, một tấm vải, và một lời hứa với mẹ. Có những nỗi đau người ta mang theo cả đời. Ông chọn mang nó theo bằng cách chở người khác tới chỗ có thầy có thuốc. Tình Ca. Ở đây có bình an.