Tình Ca kể chuyện · Những câu chuyện nhân văn
"Có Người Nhà Chờ Gặp" - Chuyện Thật Của Tôi Về Chú Bảo Vệ Ký Túc Xá Thành Bố Đỡ Đầu Suốt 20 Năm
"Mời em Phạm Minh Vương, phòng 416 nhà A4, ra cổng. Có người nhà chờ gặp."
Hơn hai mươi năm rồi, tôi vẫn nhớ như in cái tiếng loa ấy của ký túc xá Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh. Hôm đó tôi chạy ra cổng, nhìn quanh một vòng. Không có ai quen cả. Ba mẹ tôi ở quê, đâu có lên mà không báo trước. Tôi đứng ngơ ngác giữa dòng người ra vào tấp nập, tự hỏi loa có đọc nhầm tên không.
Hai chữ "người nhà" trong tiếng loa hôm ấy, phải hơn hai mươi năm sau, tôi mới hiểu nó đúng đến mức nào. Và hôm nay, Tình Ca không kể chuyện của ai khác. Tôi xin kể câu chuyện của chính mình.
Năm 2002, tôi là sinh viên năm nhất, xa nhà, ở ký túc xá Đại học Quốc gia. Ai từng ở ký túc xá những năm ấy chắc đều nhớ các chú bảo vệ trực cổng. Có chú Trần Thúc Bảo, người sau này được bao thế hệ sinh viên gọi là "bố Bảo", ông bố quốc dân của cả ký túc xá. Và có anh trai của chú, người mà tôi mang ơn suốt đời. Chú Trần Quan Huệ.
Chú Huệ không ồn ào. Chú cứ lặng lẽ làm công việc của mình, ngày ngày đứng cổng, kiểm tra sinh viên và người thân ra vào. Nhưng với một thằng sinh viên xa quê như tôi, chú có một thói quen mà tôi nhớ mãi. Nhà chú có tiệc, có giỗ, hay đơn giản là có món gì ngon, chú lại gói một phần nhỏ, mang lên ký túc xá cho tôi.
Cái hôm tiếng loa gọi tên tôi, là ngày mùng năm tháng năm. Tết Đoan Ngọ.
Tôi ra cổng, không thấy ai quen, định quay vào. Cổng lúc ấy đông nghẹt, người ra kẻ vào, chú Huệ luôn tay luôn chân kiểm tra từng người. Thấy tôi, chú chỉ kịp nói lớn: "Chờ chú chút!" Rồi tôi đứng đó, nhìn chú làm việc. Một lát sau, khi cổng vắng bớt, chú mới bước lại, dúi vào tay tôi một hộp xôi và một phần bánh trôi nước. Nhà chú làm cúng Tết Đoan Ngọ. Và giữa bao nhiêu việc nhà, việc cổng, chú vẫn nhớ trong ký túc xá này có một thằng nhỏ xa quê, ngày Tết Đoan Ngọ chắc gì đã có miếng bánh trôi.
Người nhà chờ gặp. Hóa ra loa không đọc nhầm. Chỉ là lúc đó tôi chưa nhận ra.
Những lần như thế, nhiều lắm, tôi không đếm nổi. Một hộp xôi. Một phần bánh. Một câu hỏi han khi tôi về muộn. Với người khác có thể là chuyện nhỏ. Nhưng với một sinh viên xa nhà những năm ấy, mỗi lần được gọi ra cổng nhận một phần quà quê như vậy, là một lần thấy mình không lẻ loi giữa thành phố rộng lớn này.
Rồi tôi được chú chở về nhà chơi. Căn nhà của một gia đình Công giáo, ấm áp và bình yên. Tôi đến chơi nhiều, quý cái nếp nhà ấy, rồi tự mình tìm hiểu về đạo. Có lẽ là có duyên. Tôi về xin phép ba mẹ, rồi đi học đạo. Và ngày tôi được rửa tội, người đứng bên cạnh tôi, nhận làm bố đỡ đầu cho tôi, chính là chú Huệ.
Người đàn ông từng dúi vào tay tôi hộp xôi ở cổng ký túc xá, từ hôm ấy, thành người cha thứ hai của tôi. Tiếng loa năm nào nói đúng đến từng chữ. Người nhà chờ gặp.
Hơn hai mươi năm đã trôi qua. Tôi ra trường, đi làm, có gia đình riêng. Nhưng tôi vẫn giữ một thói quen: thỉnh thoảng ghé thăm nhà cô chú. Chú Huệ nay đã gần bảy mươi. Chú không còn đứng cổng ký túc xá nữa. Bây giờ, mỗi ngày chú chăm cháu, đưa đón cháu đi học. Vẫn là con người ấy. Vẫn cái dáng tận tụy ấy. Ngày xưa chú đứng cổng chờ những đứa sinh viên về muộn, bây giờ chú đứng cổng trường chờ cháu tan lớp. Cả một đời, hình như chú sinh ra là để đứng đợi người khác ở những cánh cổng, bằng tất cả sự thương yêu.
Câu chuyện này không lấy từ báo nào cả. Đây là chuyện thật của đời tôi, và tôi kể lại bằng tất cả lòng biết ơn dành cho chú, cho cô, cho gia đình đã coi tôi như con cháu trong nhà.
Bạn biết không, đời sinh viên ai cũng có những ngày chông chênh. Xa nhà, thiếu thốn, có khi tủi thân chẳng biết nói cùng ai. Những lúc ấy, một hộp xôi đưa qua cánh cổng cũng đủ ấm cả một mùa. Tôi nhận ra một điều: người nhà, đôi khi không phải là người cùng máu mủ với ta. Người nhà là người nhớ đến ta trong những ngày lễ tết. Là người dúi cho ta món quà quê giữa lúc bận bịu nhất. Là người đứng đợi ta ở cổng, năm này qua năm khác, không cần ta đền đáp điều gì.
Và tôi cũng nhận ra, ơn nghĩa không cần phải trả bằng thứ gì to tát. Hơn hai mươi năm nay, thứ tôi làm được chỉ là đừng quên. Ghé thăm. Ngồi uống với chú ly trà. Nghe chú kể chuyện mấy đứa cháu. Vậy thôi, mà cô chú vui, mà tôi cũng thấy lòng mình đầy.