Tình Ca kể chuyện · Giáng Sinh xưa
Hài Nhi Của Xóm Đạo – Đứa Bé Đầu Tiên Nằm Trong Máng Cỏ
Năm mình mười tuổi, xóm đạo của mình quyết định làm một việc chưa từng làm.
Dựng hoạt cảnh Giáng Sinh bằng người thật, ngay trước sân nhà thờ, trước giờ lễ nửa đêm.
Ông trùm họ đạo đi từng nhà, xin người đóng vai.
Ông Giu-se là chú Tư bán hủ tiếu, vì chú có bộ râu dài.
Đức Mẹ là chị Hạnh, con gái lớn nhà ông thợ may, nhỏ nhẹ, hiền lành.
Mấy ông mục đồng là đám thanh niên trong ca đoàn, quấn mền, cầm gậy tre.
Còn mình với mấy đứa con nít thì đóng vai thiên thần, đeo đôi cánh làm bằng bìa cứng dán giấy bạc.
Chỉ còn thiếu một vai, là Hài Nhi.
Ông trùm muốn dùng em bé thật, chứ không dùng búp bê như mọi năm.
Mà trong xóm lúc đó, em bé nhỏ nhất là em gái mình, mới hơn một tháng tuổi.
Ông trùm tới nhà, ngồi nói chuyện với ba má mình suốt một buổi tối.
Má lo lắm, sợ trời lạnh, sợ đông người, sợ con khóc giữa chừng.
Ba thì im lặng, nghe hết, rồi hỏi má, em thấy sao.
Má nhìn em bé đang ngủ trong nôi, nhìn một hồi lâu, rồi gật đầu.
Má nói, chỉ một lần trong đời thôi, cho con được làm Hài Nhi.
Mấy ngày trước Noel, cả xóm rộn ràng.
Mấy ông thợ mộc đóng một cái máng cỏ bằng gỗ tạp, lót rơm khô mua từ ngoài ruộng.
Má lót thêm vô máng một cái mền nỉ, rồi một lớp khăn trắng, sợ rơm đâm vô da em.
Chị Hạnh tới nhà mình tập bồng em mấy buổi, để em quen hơi.
Đêm hai mươi bốn, sân nhà thờ đông nghẹt.
Đèn tắt bớt, chỉ còn mấy ngọn đèn vàng rọi vô cái chuồng lá dựng giữa sân.
Ca đoàn hát nhỏ, chú Tư với chị Hạnh dắt nhau đi gõ cửa từng nhà trong hoạt cảnh, nhà nào cũng lắc đầu.
Rồi tới lúc chị Hạnh bước vô chuồng lá, cúi xuống.
Má mình đứng nép ngay sau tấm vách lá, bồng em, trao qua tay chị Hạnh.
Chị đặt em vô máng cỏ, thật nhẹ, thật chậm.
Cả sân nhà thờ im phăng phắc.
Mình đứng trên bục gỗ, đeo đôi cánh bạc, nhìn xuống.
Em gái mình nằm trong máng, mở mắt nhìn ngọn đèn, không khóc, không cựa quậy.
Chắc em không biết mình đang ở đâu, chỉ thấy ánh sáng và nghe tiếng hát.
Ca đoàn bắt đầu hát bài Đêm Thánh Vô Cùng.
Mình nhìn quanh, thấy mấy bà cụ đứng hàng đầu lấy khăn chậm nước mắt.
Ông trùm đứng một góc, tay chắp lại, môi run run.
Ba mình đứng tận cuối sân, mình không thấy rõ mặt ba, chỉ thấy ba đứng thật thẳng, không nhúc nhích.
Hoạt cảnh chỉ kéo dài chừng mười lăm phút.
Hát xong, chị Hạnh bồng em lên, trao lại cho má.
Má ôm em vô lòng, áp má vô trán em, rồi bật khóc.
Mình chạy tới, đôi cánh bạc rớt mất một bên, hỏi má sao khóc.
Má nói, không sao, tại má mừng.
Sau này lớn lên, mình mới hiểu cái mừng của má hôm đó.
Không phải mừng vì con mình được chọn, được khen.
Mà là trong một khoảnh khắc, má được thấy đứa con nhỏ xíu của mình, nằm ở chỗ mà cả xóm đang hướng về để cầu nguyện.
Mỗi người mẹ, có lẽ, đều từng ước con mình được bình an như vậy.
Năm sau, xóm vẫn dựng hoạt cảnh, nhưng Hài Nhi lại là búp bê, vì không có em bé nào nhỏ đúng dịp.
Em gái mình giờ đã lớn, có chồng, có con.
Mỗi năm Noel về nhà, má lại lôi tấm hình cũ ra, tấm hình đen trắng chụp em nằm trong máng cỏ.
Má kể đi kể lại chuyện đó, kể tới mức cả nhà thuộc lòng.
Em gái mình thì cười, nói con đâu có nhớ gì đâu má.
Má nói, con không nhớ, nhưng cả xóm nhớ.
Có những điều mình không nhớ, nhưng người thương mình nhớ thay.
Mùa Noel này, nếu nhà bạn có em bé, bạn ôm em vào lòng lâu hơn một chút nhé.
Và nếu cha mẹ bạn còn, bạn hỏi thử, hồi nhỏ mình đã từng làm điều gì khiến cha mẹ mừng tới khóc.
Chắc chắn là có, chỉ là mình chưa từng hỏi.
Chúc bạn một mùa Giáng Sinh an lành, và những em bé trong nhà luôn được ngủ yên như Hài Nhi trong máng cỏ.