Tình Ca kể chuyện · Những Người Làm Nên Cuộc Đời

Người Nông Dân

Bốn mùa bám ruộng, bám đồng

Người đi chân lấm, lưng còng dưới mưa

Cấy từng bụi mạ sớm trưa

Ruộng sâu nước cạn, nắng đưa đường cày

—

Mùa về lúa chín đong đầy

Bát cơm trắng dẻo, ai hay nhọc nhằn

Nhà nhà có gạo mà ăn

Nhờ người áo bạc, chiếc khăn ướt đầm

—

Lúa ơi, nghĩa nặng tình thâm

Cánh đồng xanh mướt, âm thầm dâng hương

Mỗi khi cầm bát cơm thường

Nhớ người một nắng hai sương ruộng đồng

Bạn thử hình dung một sáng tháng Mười ở miền Tây. Sương còn đọng trên ngọn lúa. Người nông dân xắn quần lội xuống ruộng, nón lá trên đầu, khăn rằn quấn cổ, đi thăm đồng từ lúc mặt trời chưa lên.

Từ hạt giống tới bát cơm là cả một mùa dài. Gieo mạ, cấy lúa, làm cỏ, bón phân, canh nước, lo sâu bệnh, lo mưa bão, rồi mới tới ngày gặt. Mỗi hạt gạo mình ăn đã đi qua không biết bao nhiêu lần cúi xuống, đứng lên của đôi tay người nông dân.

Hạt gạo Việt Nam giờ đã đi rất xa. Theo báo An Ninh Thủ Đô, năm hai nghìn không trăm hai mươi bốn, Việt Nam xuất khẩu hơn chín triệu tấn gạo, cao nhất từ trước tới nay, thu về khoảng năm tỷ bảy trăm năm mươi triệu đô la. Những bao gạo ấy theo tàu đi khắp các nước, mang theo mồ hôi của những cánh đồng quê mình.

Vậy mà người trồng lúa vẫn sống giản dị lắm. Bữa cơm có rau, có cá đồng, có chén nước mắm. Được mùa thì mừng, mất mùa thì lặng lẽ làm lại. Họ ít khi than, vì đã quen với đất, với trời, với cái lẽ có làm thì có ăn.

Ông bà mình có câu ca dao: ai ơi bưng bát cơm đầy, dẻo thơm một hạt, đắng cay muôn phần. Hồi nhỏ đọc chỉ thấy là câu ca dao. Lớn lên mới thấm, mỗi hạt cơm là một phần đời của người làm ruộng.

Bài thơ mở đầu, tôi viết tặng những người nông dân.

Bữa cơm tối nay, trước khi cầm đũa, bạn thử nhìn bát cơm một chút. Đừng để thừa. Đó là cách đơn giản nhất để cảm ơn người làm ra hạt gạo.

Một nắng hai sương, người nông dân góp cho đời mình từng bữa cơm no.