Nghe kể bên ly cà phê

Tình Ca kể chuyện

Những câu chuyện có thật về con người, tuổi già, lòng tử tế và cách sống. Tình Ca kể chậm rãi, như ngồi bên ly cà phê buổi sáng.

Tình Ca kể chuyện · Bài học cuộc đời

7 Bí Quyết Sống Thọ Của Vị Bác Sĩ Nhật Bản Vẫn Làm Việc Ở Tuổi 105

Thưa quý vị, có một vị bác sĩ người Nhật, tới tận năm một trăm lẻ năm tuổi mà vẫn ngày ngày tới bệnh viện khám cho bệnh nhân, vẫn leo cầu thang bước một lần hai bậc, và cuốn sổ hẹn của cụ thì kín đặc lịch làm việc cho những năm sắp tới. Người ta cứ thắc mắc, sức lực dồi dào ấy ở đâu ra, chắc phải nhờ ăn uống bổ dưỡng hay ngủ nghỉ nhiều lắm. Nhưng cụ bảo, không phải vậy đâu. Cái nguồn năng lượng kỳ diệu của cụ tới từ một điều khác hẳn, mà ít ai ngờ. Điều đó là gì, và cụ để lại cho chúng ta những bí quyết gì để sống thọ, sống vui, tôi xin kể quý vị nghe từ đầu.

Vị bác sĩ ấy tên là Shigeaki Hinohara, một thầy thuốc lừng danh của nước Nhật, làm việc ở một bệnh viện lớn tại Tokyo. Cụ sinh năm một ngàn chín trăm mười một, và sống thọ tới một trăm lẻ năm tuổi. Điều phi thường là cụ làm việc gần như tới hơi thở cuối cùng. Ngay cả khi đã ngoài trăm tuổi, cụ vẫn khám bệnh, vẫn viết sách, vẫn đi diễn thuyết. Có lúc cụ làm việc tới mười tám tiếng một ngày, cả bảy ngày trong tuần, mà cụ bảo cụ yêu từng phút giây được làm việc ấy.

Có một biến cố đã thay đổi cả cách nhìn cuộc đời của cụ. Hồi cụ chừng gần sáu mươi tuổi, một lần cụ đi máy bay thì chẳng may chuyến bay bị không tặc khống chế. Cụ và những hành khách khác bị giữ làm con tin mấy ngày trời, sống trong nơm nớp lo sợ, cận kề cái chết. Khi được giải thoát, cụ chợt ngộ ra một điều. Cụ nghĩ, cuộc đời mình từ giây phút này trở đi coi như là một món quà được tặng thêm. Và đã là quà tặng, thì cụ muốn dùng nó để cống hiến, để phụng sự cho người khác. Chính cái suy nghĩ ấy đã tiếp thêm cho cụ nguồn sống mãnh liệt suốt gần năm mươi năm sau đó. Quý vị thử ngẫm mà xem, cái ý nghĩ ấy đẹp biết bao. Nếu mỗi buổi sáng thức dậy, mình xem cái ngày hôm nay như một món quà mình được tặng thêm, thì tự nhiên mình sẽ trân quý nó hơn, sẽ muốn sống cho trọn, cho vui, cho có ích. Cụ Hinohara đã sống đúng như vậy, không phí một ngày nào, cho tới tận năm một trăm lẻ năm tuổi. Với cụ, mỗi ngày sống là một ngày để yêu thương và để cho đi.

Cả một đời sống thọ và sống đẹp như vậy, cụ đã đúc kết lại thành những lời khuyên quý giá. Hôm nay tôi xin kể quý vị nghe bảy điều trong số đó.

Bí quyết thứ nhất, là đừng vội nghỉ ngơi, hãy giữ cho mình một việc gì đó để làm, một mục đích để sống. Cụ Hinohara nói, con người ta không nhất thiết phải nghỉ hưu, mà nếu có nghỉ, thì hãy nghỉ muộn hơn cái tuổi sáu mươi lăm thật nhiều. Bản thân cụ làm việc tới tận trăm tuổi. Thưa quý vị, điều này không có nghĩa là bắt mình phải quần quật. Nó chỉ có nghĩa là, hãy giữ cho mình một việc để thấy mình còn có ích: chăm khu vườn, trông đứa cháu, tham gia hội nhóm, làm một việc thiện. Người có việc để làm, có mục đích để dậy mỗi sáng, thì tinh thần lúc nào cũng trẻ trung, tươi tắn. Ngược lại, thưa quý vị, nhiều người vừa nghỉ hưu xong là thấy hụt hẫng, thấy mình bỗng thành người thừa, rồi sinh ra buồn chán, uể oải, sức khỏe cũng sa sút theo. Ấy là vì con người ta cần có một lý do để thấy mình còn quan trọng, còn được cần đến. Cho nên, về hưu không có nghĩa là về để ngồi không, mà là mình chuyển sang làm những việc mình yêu thích, những việc có ích cho gia đình, cho xóm làng, mà cả đời bận rộn mình chưa có dịp làm.

Bí quyết thứ hai, và cũng chính là cái bí mật tôi đã hứa kể từ đầu: năng lượng của con người đến từ niềm vui, chứ không phải từ ăn nhiều hay ngủ nhiều. Cụ Hinohara nói, quý vị hãy nhìn những đứa trẻ mà xem. Khi chúng mải mê chơi một trò gì đó thật vui, chúng quên cả ăn, quên cả mệt. Người lớn chúng ta cũng vậy. Khi mình làm điều mình thật sự yêu thích, mình say mê, thì tự nhiên trong người như có một nguồn sức sống tuôn ra. Cụ còn bảo, ngay cả cơn đau, cách tốt nhất để quên nó đi cũng là tìm một niềm vui. Cho nên, thưa quý vị, hãy tìm cho mình những niềm vui mỗi ngày, dù nhỏ, đó chính là liều thuốc bổ quý giá nhất. Một buổi cà phê với bạn già, một câu vọng cổ, một ván cờ, một luống hoa mới nở, một buổi được chơi với cháu, tất cả đều là những niềm vui tiếp năng lượng cho mình. Đừng đợi có chuyện thật to tát mới cho phép mình vui. Niềm vui, hóa ra, nằm ngay trong những điều bé nhỏ của mỗi ngày, chỉ cần mình để tâm mà đón lấy.

Bí quyết thứ ba, là luôn vận động, giữ cho cơ thể cử động. Cụ Hinohara nổi tiếng với hình ảnh leo cầu thang, mỗi bước bước luôn hai bậc, để các cơ bắp được hoạt động. Cụ tự tay xách đồ đạc của mình, và khi diễn thuyết, cụ đứng nói cả tiếng đồng hồ mà không cần ngồi. Cụ tin rằng vận động chính là chìa khóa của sức khỏe. Quý vị không cần leo cầu thang hai bậc như cụ đâu, chỉ cần mỗi ngày chịu khó đi bộ, làm việc nhà, vươn vai cử động, đừng ngồi ì một chỗ, là quý cho sức khỏe lắm rồi. Tất nhiên, ai có bệnh nền thì nhớ hỏi ý kiến bác sĩ của mình để vận động cho vừa sức.

Bí quyết thứ tư, là ăn uống thanh đạm, giữ cho cân nặng vừa phải. Cụ Hinohara ăn rất giản dị. Bữa sáng của cụ chỉ có cà phê, sữa và chút nước cam. Bữa trưa nhiều khi bận thì cụ bỏ qua, hoặc chỉ dùng chút sữa với bánh. Bữa tối thì có rau, có cá, có cơm, và thi thoảng mới ăn chút thịt. Cụ không ăn quá no, không để mình phát phì. Cái nếp ăn uống chừng mực ấy, thưa quý vị, nghe có quen không? Nó rất gần với mâm cơm đạm bạc, nhiều rau nhiều cá của người mình ngày xưa. Ăn vừa đủ, nhẹ bụng, chính là một bí quyết trường thọ.

Bí quyết thứ năm, là đừng gò ép mình vào quá nhiều quy tắc cứng nhắc. Cụ Hinohara bảo, tốt nhất là đừng bắt cơ thể mình phải mệt vì quá nhiều luật lệ khắt khe. Ý cụ là, sống điều độ thì tốt, nhưng đừng biến việc giữ gìn sức khỏe thành một gánh nặng, một nỗi ám ảnh, cái gì cũng sợ, cũng kiêng. Thỉnh thoảng thèm một món ngon thì cứ ăn, muốn thức khuya một bữa vui với con cháu thì cứ vui. Cái sự thoải mái, dễ chịu trong lòng, đôi khi còn quý cho sức khỏe hơn cả những quy tắc nghiêm ngặt.

Bí quyết thứ sáu, là đừng bận tâm gom góp quá nhiều của cải vật chất. Cụ Hinohara nhắc, mình có biết khi nào mình ra đi đâu, mà khi ra đi rồi thì mình cũng chẳng mang theo được gì cả. Vậy nên, hơi đâu mà cả đời cứ lo tích cóp, cứ khư khư giữ của. Chi bằng, khi còn sống, mình dùng những gì mình có để sống cho vui, và để san sẻ, giúp đỡ người khác. Cái mình cho đi mới là cái còn lại mãi.

Và bí quyết thứ bảy, là hãy chia sẻ, cống hiến, và truyền lại những gì mình có cho đời. Cụ Hinohara, dù đã trăm tuổi, mỗi năm vẫn đi diễn thuyết cả trăm buổi, đem những hiểu biết và kinh nghiệm của mình truyền lại cho lớp sau. Cụ còn lập ra cả một phong trào khuyến khích những người cao tuổi hãy sống tích cực, hãy tiếp tục đóng góp cho xã hội. Với cụ, được cho đi, được cống hiến, chính là niềm vui và là ý nghĩa lớn nhất của tuổi già. Quý vị của chúng ta cũng giàu có lắm, giàu cái vốn sống, vốn kinh nghiệm mà cả một đời mới tích lũy được. Đó là kho báu mà lớp trẻ rất cần. Một câu chuyện đời mình kể cho cháu nghe, một lời khuyên đúng lúc cho đứa con đang chông chênh, một kinh nghiệm làm ăn, đối nhân xử thế truyền lại cho đàn cháu, đều là những món quà vô giá. Càng cho đi, mình lại càng thấy đời mình có ý nghĩa, và trái tim mình lại càng trẻ trung.

Tôi xin nhắc lại một lượt cho quý vị dễ nhớ bảy bí quyết ấy. Một, giữ một việc để làm, đừng vội nghỉ. Hai, tìm niềm vui, vì năng lượng đến từ niềm vui. Ba, luôn vận động. Bốn, ăn uống thanh đạm, giữ cân. Năm, đừng gò mình vào quá nhiều quy tắc. Sáu, đừng bận tâm gom góp vật chất. Và bảy, hãy chia sẻ, cống hiến cho đời.

Quý vị thấy không, bảy bí quyết của một vị bác sĩ sống thọ nhất nhì thế giới, hóa ra chẳng có gì cao siêu, cũng chẳng cần thuốc tiên. Tất cả đều là những điều giản dị mà mình hoàn toàn có thể làm được: sống có mục đích, giữ lòng vui, chịu khó vận động, ăn uống chừng mực, sống thoải mái, bớt tham của cải, và biết cho đi. Đó cũng chính là cái đạo sống an vui mà ông bà mình vẫn hằng gìn giữ.

Tôi mong rằng sau câu chuyện hôm nay, quý vị sẽ thấy tuổi già của mình vẫn có thể tràn đầy sức sống và niềm vui, nếu mình biết sống như vị bác sĩ đáng kính ấy. Cầu mong cho quý vị luôn được bình an trong tâm hồn, khỏe mạnh trong thân thể, và sống trọn vẹn từng ngày bên những người mình thương.

Xin chào, và hẹn gặp lại.