Tình Ca kể chuyện · Chuyện Tình Đêm Khuya
Anh Thương Tật Thế Này, Em Đừng Lấy Anh. Và Câu Trả Lời Của Em Sau Hơn Nửa Thế Kỷ
Ở Nghệ An, có một bà cụ giữ một cuốn sổ cũ hơn năm mươi năm. Trong cuốn sổ, từng trang, từng trang, là thư. Không phải thư dán vô, mà là thư chép tay lại. Hồi đó bà sợ thư thất lạc, nên lá nào nhận được, bà cũng ngồi chép lại vô sổ, cho chắc. Người viết mấy lá thư đó, bây giờ đã không còn nhìn thấy được nét chữ của chính mình.
Đây là Chuyện Tình Đêm Khuya của Tình Ca. Đêm nay mình kể bạn nghe chuyện của một người lính, từng nhờ người viết thư khuyên người yêu đừng chờ mình nữa. Và câu trả lời của người con gái ấy, kéo dài tới tận bây giờ.
Ông tên Nguyễn Văn Thiềng, năm nay bảy mươi bảy tuổi, ở xã Quỳnh Châu, Nghệ An. Năm một nghìn chín trăm sáu mươi chín, ông mười tám tuổi, có cơ hội vô học khoa Văn trường Đại học Tổng hợp. Mà ông gác lại, xin đi bộ đội. Ông đánh trận ở mặt trận Bình Trị Thiên, rồi sau đó vô miền Tây Nam Bộ.
Năm bảy mươi mốt, trong đợt huấn luyện ở ngoài Bắc, ông gặp một cô gái cùng quê, nhỏ hơn ông mấy tuổi, tên Hồ Thị Thắng. Hai người thương nhau. Rồi hai người hứa: chừng nào hòa bình, mình cưới.
Cô Thắng cũng không ngồi yên ở nhà. Cô xung phong đi dân công hỏa tuyến ở Quảng Trị. Mỗi người một nơi, chỉ có thư qua thư lại. Sau này bà Thắng kể: "Thư từ chiến trường lúc đó quý lắm."
Quý tới mức, lá nào nhận được, bà cũng chép lại vô một cuốn sổ, sợ lỡ mất lá nào thì không còn gì để đọc lại. Còn ông Thiềng, có lần ông bắn đạt điểm cao, được thưởng một cuốn sổ, ông gửi luôn cuốn sổ đó về cho người yêu.
Bà kể thêm: "Đọc thư của anh, tôi biết chiến tranh rất gian khổ nhưng vẫn tin anh sẽ trở về."
Năm bảy mươi hai, trong một trận đánh ở Hiệp Hòa, Long An, ông Thiềng bị thương rất nặng ở đầu, đôi mắt bị hư. Ông bị bắt, bị giam ở Biên Hòa.
Năm bảy mươi ba, sau Hiệp định Paris, ông được trao trả. Ông về. Mà ông về với đôi mắt không còn thấy gì nữa, mất sức chín mươi lăm phần trăm.
Tới đây mới là chỗ mình muốn bạn nghe kỹ.
Một chàng trai hai mươi mấy tuổi, từng có cơ hội học đại học, từng tự tay viết thư cho người yêu, giờ không còn nhìn thấy gì. Ông nghĩ tới cô Thắng. Ông nghĩ tới chuyện cưới. Và ông không dám.
Ông nói với nhà báo: "Tôi nghĩ mình thương tật như thế này thì lấy nhau chỉ làm khổ cô ấy."
Vậy là ông nhờ người viết thư giùm, chắc vì mắt ông đâu còn thấy mà viết. Gửi cho cô. Lá thư đó nói đại ý: em đừng chờ anh nữa, em đi lấy chồng đi. Ông nói gọn: "Tôi bảo cô ấy đừng chờ tôi nữa."
Bạn ơi, mình nghĩ tới lá thư đó mà thấy nghẹn. Người ta viết thư tình để giữ người mình thương lại. Còn ông Thiềng, lá thư đó ông gửi đi là để đẩy người ta ra xa. Vì thương quá, nên không nỡ để người ta khổ.
Nhưng cô Thắng không nghe.
Nghe tin anh đã về, cô đi tìm. Cô đi qua mấy bệnh viện mà không gặp. Vậy mà rốt cuộc cô cũng tìm tới được bên anh. Và cô chọn ở lại.
Tháng tám năm bảy mươi lăm, đất nước vừa hòa bình được mấy tháng, hai người cưới nhau. Đúng như lời hứa hồi năm bảy mươi mốt: chừng nào hòa bình, mình cưới.
Hai vợ chồng có năm đứa con. Bà Thắng thành đôi mắt của ông. Bà dắt ông đi. Bà thấy gì, bà kể cho ông nghe nấy.
Năm chín mươi mốt, ông được đưa vô một trung tâm điều dưỡng thương binh ở Nghệ An. Ở đó có người chăm, đỡ cực cho vợ. Vậy mà ông xin về nhà. Ông nói, ông không muốn để vợ một mình gồng gánh nuôi mấy đứa nhỏ. Ông không thấy đường, nhưng ông vẫn muốn ở bên, phụ được chút nào hay chút đó.
Bây giờ ông bảy mươi bảy tuổi. Ông vẫn làm thơ. Vẫn hay kể chuyện thời trai trẻ. Ông nói: "Ngày ấy tôi còn trẻ, nghĩ đơn giản lắm." Còn bà, bữa nhà báo tới, bà đang ở dưới phường Thái Hòa, trông cháu cho con.
Mình nghĩ hoài về cuốn sổ chép thư. Hồi đó bà chép lại từng lá, vì sợ mất. Bà đâu có biết, sau này người viết mấy lá thư đó sẽ không bao giờ đọc lại được nữa. Vậy là cuốn sổ đó, giờ chỉ còn bà đọc. Mà chắc, bà đọc cho ông nghe.
Có những người nói lời chia tay vì hết thương. Nhưng cũng có những người nói lời chia tay vì thương quá. Ông Thiềng là người thứ hai. Và bà Thắng thì hiểu điều đó, nên bà không chịu buông.
Nếu đêm nay bạn đang nghĩ mình không xứng đáng với ai đó, vì mình bệnh, vì mình nghèo, vì mình có một vết thương không lành được, và bạn đang tính đẩy người ta đi cho người ta đỡ khổ, thì nhớ tới bà Thắng nghen. Có khi người ta đâu cần mình lành lặn gì cho cam. Người ta chỉ cần mình đừng đẩy người ta ra.
Chuyện ông Thiềng bà Thắng là chuyện thật, báo Tiền Phong kể lại hồi đầu tháng mười năm nay.