Tình Ca kể chuyện · Cuộc Đời Chúa Giêsu
Thánh Nicôla, Ông Già Noel Thật
Ông già Noel đến từ đâu
Mùa Vọng đã sang tuần thứ ba. Ngọn nến màu hồng được thắp lên, ngọn nến của niềm vui. Và hôm nay, mình kể một câu chuyện vui, về một người mà đứa trẻ nào cũng biết: ông già Noel.
Bây giờ, cứ tới tháng mười hai là phố xá đầy hình ông già Noel. Râu trắng, áo đỏ, túi quà trên vai, cười hiền hậu. Trẻ con viết thư xin quà, đặt đôi vớ bên cửa sổ. Nhưng ít ai biết rằng phía sau hình ảnh ấy là một con người có thật, một vị giám mục, một vị thánh.
Ông tên là Nicôla. Theo truyền thống, ông sinh ở Patara, một thành phố cảng bên bờ Địa Trung Hải, thuộc miền Tiểu Á xưa. Sau này, ông làm giám mục thành Myra gần đó. Ông sống vào khoảng thế kỷ thứ tư, nghĩa là cách đây gần một nghìn bảy trăm năm.
Mình phải nói thật với bạn một điều: về cuộc đời thánh Nicôla, sử sách ghi lại rất ít. Phần lớn những gì người ta kể về ông là truyền thuyết, được viết ra nhiều trăm năm sau. Nhưng có những truyền thuyết được giữ gìn qua bao thế hệ, vì nó nói lên một điều rất thật về con người ấy: một tấm lòng thương người nghèo, và thích cho đi trong âm thầm.
Ba túi vàng qua cửa sổ
Câu chuyện nổi tiếng nhất về thánh Nicôla được ghi lại trong một cuốn tiểu sử viết vào khoảng thế kỷ thứ chín. Chuyện kể rằng ở thành ấy có một người cha rất nghèo, có ba cô con gái.
Ngày xưa, muốn gả con gái, gia đình phải có của hồi môn. Người cha ấy nghèo quá, không lo nổi cho con. Ông sợ ba con mình sẽ không lấy được chồng, và có thể rơi vào cảnh đời rất khổ. Ông buồn rầu, không biết tính sao.
Nicôla nghe biết chuyện. Ông không muốn người cha phải xấu hổ vì nhận của bố thí. Thế là một đêm, ông lặng lẽ tới nhà ấy, ném một túi vàng qua cửa sổ, rồi lặng lẽ bỏ đi. Sáng ra, người cha thấy túi vàng, mừng rỡ lo cho cô con gái lớn đi lấy chồng.
Ít lâu sau, lại một túi vàng nữa được ném vào nhà, cho cô con gái thứ hai. Tới lần thứ ba, người cha thức canh, muốn biết ai là người làm ơn. Ông chạy theo và nhận ra Nicôla. Ông quỳ xuống cảm ơn. Nhưng Nicôla xin ông đừng nói với ai, chừng nào ông còn sống.
Có người kể rằng túi vàng rơi trúng đôi vớ đang phơi bên lò sưởi. Vì vậy mà bây giờ trẻ con mới treo vớ chờ quà đêm Giáng Sinh. Chi tiết ấy là do người đời sau thêm vào. Nhưng điều quan trọng thì vẫn còn đó: cho đi mà không cần ai biết.
Cho đi trong âm thầm
Câu chuyện ba túi vàng làm mình nhớ tới lời Chúa Giêsu trong bài giảng trên núi. Ở tập sáu, mình đã kể Chúa dạy: Khi bố thí, đừng cho tay trái biết việc tay phải làm, để việc bố thí của anh được kín đáo. Và Cha của anh, Đấng thấy trong kín đáo, sẽ trả lại cho anh.
Thánh Nicôla đã sống đúng như vậy. Ông không chỉ cho tiền, ông còn giữ thể diện cho người nhận. Người cha nghèo không phải cúi đầu xin. Ba cô gái không phải mang ơn ai trước mặt thiên hạ. Mình nghĩ đó là cách cho đi tế nhị nhất: cho mà người nhận vẫn giữ được phẩm giá của mình.
Ở quanh mình cũng có những người như vậy. Một người hàng xóm để lại bao gạo trước cửa nhà khó khăn rồi đi luôn. Một người lạ trả tiền thuốc cho bà cụ ở quầy thuốc mà không để lại tên. Một người thầy giáo âm thầm đóng học phí cho học trò nghèo. Họ không mặc áo đỏ, không có râu trắng, nhưng họ là những ông già Noel thật.
Truyền thống còn kể nhiều chuyện khác về thánh Nicôla. Chuyện ông cứu những thủy thủ giữa cơn bão, chuyện ông xin lúa cho dân thành Myra trong năm đói. Vì vậy, ông được coi là quan thầy của trẻ em, của những người đi biển, những người buôn bán và những người đi xa.
Từ giám mục Myra tới ông già Noel
Sau khi thánh Nicôla qua đời, lòng mến mộ ông lan khắp các nước, từ phương Đông sang phương Tây. Ngày lễ của ông là mùng sáu tháng mười hai, giữa Mùa Vọng. Ở nhiều nơi bên châu Âu, đêm trước ngày lễ, trẻ con đặt giày bên cửa, sáng ra thấy có kẹo, có bánh, có quà nhỏ.
Người Hà Lan gọi ông là Sinterklaas. Khi người Hà Lan sang lập nghiệp ở châu Mỹ, họ mang theo tục lệ ấy. Qua nhiều năm, tên Sinterklaas đọc trại thành Santa Claus. Hình ảnh vị giám mục mặc áo lễ dần dần đổi thành một ông cụ mập mạp, râu trắng, áo đỏ, cưỡi xe tuần lộc.
Có người buồn vì ông già Noel bây giờ chỉ còn là hình ảnh buôn bán, quảng cáo. Mình thì nghĩ, mình có thể kể lại cho con cháu nghe câu chuyện thật phía sau. Rằng ông già Noel vốn là một vị thánh, một người mục tử thương người nghèo. Và rằng niềm vui tặng quà đêm Giáng Sinh bắt nguồn từ món quà lớn nhất: Thiên Chúa đã tặng chính Con của Người cho chúng ta.
Làm ông già Noel cho một người
Mùa Giáng Sinh năm nay, mình mời bạn thử làm ông già Noel cho một người. Không cần món quà lớn. Có thể là một phong bì nhỏ gửi cho một gia đình khó khăn trong xóm, một hộp bánh cho bác bảo vệ, một tấm áo ấm cho cụ bán vé số đầu hẻm. Và nếu được, đừng để ai biết là mình.
Bạn sẽ thấy niềm vui của người cho đôi khi còn lớn hơn niềm vui của người nhận. Đó là niềm vui của ngọn nến hồng, niềm vui của Chúa Nhật thứ ba Mùa Vọng.
Lạy Chúa Giêsu, cảm ơn Chúa vì thánh Nicôla, người đã yêu thương người nghèo trong âm thầm. Xin cho con biết cho đi mà không cần ai biết, biết giúp người mà vẫn giữ thể diện cho họ. Xin cho các em nhỏ mùa Giáng Sinh này được vui, và xin cho những gia đình nghèo cũng có một mùa Noel ấm áp. Amen.
Tập sau, mình sẽ về một ngôi làng nhỏ trên núi nước Ý, nơi có hang đá Giáng Sinh đầu tiên. Còn bây giờ, mời bạn nghe một bài hát vui của Tình Ca, viết cho những ông già Noel âm thầm. Tình Ca. Ở đây có bình an.