Tình Ca kể chuyện · Cuộc Đời Chúa Giêsu
Bữa Tiệc Ly
Vào thành trên lưng lừa con
Tám tập vừa qua, mình đã đi với Chúa từ Nadarét tới bờ hồ Galilê, nghe Người giảng, nghe Người kể chuyện, thấy Người dừng lại với người đau yếu. Hôm nay, câu chuyện bước vào những ngày cuối cùng, ở Giêrusalem.
Các Tin Mừng kể rằng gần lễ Vượt Qua, Đức Giêsu lên Giêrusalem. Người không cưỡi ngựa chiến như các vua, mà ngồi trên lưng một con lừa con. Dân chúng trải áo, rải cành lá trên đường, tung hô: Hoan hô Con vua Đavít. Chúc tụng Đấng ngự đến nhân danh Đức Chúa.
Mỗi năm, Chúa Nhật Lễ Lá, mình cầm cành lá vào nhà thờ để nhớ ngày ấy. Một ông vua hiền lành, đến không phải để thống trị, mà để phục vụ. Và cũng chính đám đông hôm ấy, chỉ vài ngày sau, sẽ kêu lên những lời khác hẳn. Lòng người đổi thay nhanh lắm. Chỉ có tình thương của Chúa là không đổi.
Trong những ngày ấy, Chúa còn vào Đền thờ, đuổi những người buôn bán ra ngoài, và nói: Nhà Ta sẽ được gọi là nhà cầu nguyện. Rồi ngày ngày Người giảng dạy ở đó, dân chúng say mê nghe Người. Nhưng những người cầm quyền thì tìm cách bắt Người. Bầu trời Giêrusalem những ngày ấy vừa có tiếng tung hô, vừa có những cuộc bàn tính trong bóng tối.
Thầy cúi xuống rửa chân
Rồi tới chiều tối trước lễ Vượt Qua. Đức Giêsu và mười hai môn đệ dùng bữa trong một căn phòng rộng trên lầu. Thánh Gioan mở đầu cảnh này bằng một câu mà mình nghĩ là câu đẹp nhất về tình yêu: Người vẫn yêu thương những kẻ thuộc về mình còn ở thế gian, và Người yêu thương họ đến cùng.
Đang bữa ăn, Chúa đứng dậy, cởi áo ngoài ra, và lấy khăn thắt lưng. Rồi Người đổ nước vào chậu, bắt đầu rửa chân cho các môn đệ, và lấy khăn thắt lưng mà lau. Thời ấy, rửa chân cho khách là việc của người nô lệ thấp nhất trong nhà.
Mình hình dung cảnh ấy. Mười hai người đàn ông ngồi quanh bàn, có người còn đang tranh nhau xem ai lớn nhất, như thánh Luca có kể. Rồi Thầy của họ lặng lẽ đứng dậy, cầm khăn, quỳ xuống dưới chân từng người. Không giảng một lời nào trước. Chỉ làm.
Tới lượt Simôn Phêrô, ông không chịu: Thưa Thầy, Thầy mà lại rửa chân cho con sao? Không đời nào Thầy rửa chân cho con. Chúa đáp: Nếu Thầy không rửa cho anh, anh sẽ chẳng được chung phần với Thầy. Phêrô vội nói: Thưa Thầy, vậy thì xin cả tay và đầu nữa.
Rửa xong, Chúa ngồi lại và nói: Anh em gọi Thầy là Thầy, là Chúa, điều đó phải lắm, vì quả thật, Thầy là Thầy, là Chúa. Vậy, nếu Thầy là Chúa, là Thầy, mà còn rửa chân cho anh em, thì anh em cũng phải rửa chân cho nhau.
Mình nghĩ tới những người đang rửa chân cho người khác theo nghĩa đen mỗi ngày. Người con lau người cho cha già nằm liệt. Cô điều dưỡng trong viện dưỡng lão. Người vợ chăm chồng bệnh. Đó là những người đang làm đúng điều Chúa dặn trong đêm cuối cùng.
Tấm bánh và chén rượu
Trong bữa ăn, Đức Giêsu cầm lấy bánh, dâng lời chúc tụng, rồi bẻ ra, trao cho các môn đệ và nói: Anh em hãy cầm lấy mà ăn, đây là mình Thầy. Rồi Người cầm lấy chén, dâng lời tạ ơn, trao cho các ông và nói: Tất cả anh em hãy uống chén này, vì đây là máu Thầy, máu giao ước, đổ ra cho muôn người được tha tội.
Thánh Luca ghi thêm lời Chúa dặn: Anh em hãy làm việc này mà tưởng nhớ đến Thầy. Từ đêm ấy tới nay đã hai nghìn năm, ở khắp nơi trên thế giới, mỗi ngày đều có Thánh lễ, linh mục lặp lại đúng những lời ấy. Mỗi lần mình rước lễ, là mình được ngồi lại bàn ăn của đêm Tiệc Ly.
Chúa không để lại cho các môn đệ một tượng đài hay một cung điện. Người để lại một bữa ăn. Một tấm bánh bẻ ra để chia cho nhau. Mình nghĩ tới bữa cơm gia đình, khi mẹ gắp miếng ngon cho con, khi cả nhà ngồi lại sau một ngày. Tình thương thật luôn mang hình dáng của sự chia sẻ.
Các Tin Mừng còn kể rằng ăn xong, Chúa nói một lời rất buồn mà rất đẹp: Thầy những khát khao mong mỏi ăn lễ Vượt Qua này với anh em trước khi chịu khổ hình. Chúa mong được ngồi với các môn đệ, như người cha mong bữa cơm đông đủ con cháu, biết đâu là bữa cuối cùng.
Anh em hãy yêu thương nhau
Bữa ăn đêm ấy cũng có nỗi buồn. Chúa nói trước rằng một người trong nhóm sẽ nộp Thầy. Các môn đệ buồn rầu, lần lượt hỏi: Chẳng lẽ con sao, Lạy Thầy? Giuđa ra đi giữa đêm tối. Thánh Gioan chỉ ghi một câu rất ngắn: Lúc đó, trời đã tối.
Chúa còn nói trước với Phêrô: Đêm nay, gà chưa kịp gáy, anh đã chối Thầy ba lần. Phêrô quả quyết: Dầu có phải chết với Thầy, con cũng không chối Thầy. Chúa biết hết, nhưng Người không đuổi ai ra khỏi bàn ăn.
Rồi Chúa để lại lời dặn mà Người gọi là điều răn mới: Thầy ban cho anh em một điều răn mới là anh em hãy yêu thương nhau. Anh em hãy yêu thương nhau như Thầy đã yêu thương anh em. Mọi người sẽ nhận biết anh em là môn đệ của Thầy ở điểm này: là anh em có lòng yêu thương nhau.
Không phải ở chỗ mình đi lễ bao nhiêu, thuộc bao nhiêu kinh. Người ta nhận ra môn đệ của Chúa ở chỗ họ thương nhau. Câu ấy giản dị mà khó cả đời.
Trong bữa ăn ấy, Chúa còn nói những lời an ủi mà sau này thánh Gioan ghi lại: Lòng anh em đừng xao xuyến. Trong nhà Cha Thầy, có nhiều chỗ ở. Thầy đi dọn chỗ cho anh em. Thầy sẽ không để anh em mồ côi. Những lời ấy, ngày nay người ta hay đọc trong các thánh lễ an táng, để an ủi những người ở lại.
Đêm trong vườn Ghếtsêmani
Hát thánh vịnh xong, Chúa và các môn đệ đi ra núi Ôliu, tới một khu vườn tên là Ghếtsêmani. Chúa bảo các ông ngồi lại, rồi đem theo Phêrô, Giacôbê và Gioan đi xa hơn một chút. Người nói với các ông: Tâm hồn Thầy buồn đến chết được. Anh em ở lại đây mà canh thức với Thầy.
Người đi xa hơn một chút, sấp mặt xuống đất mà cầu nguyện: Lạy Cha, nếu được, xin cho con khỏi phải uống chén này. Nhưng xin đừng theo ý con, mà xin theo ý Cha.
Mình đọc câu ấy và thấy Chúa thật gần với mình. Chúa cũng sợ, cũng buồn, cũng xin được thoát khỏi đau khổ. Nhưng Người phó thác. Lời cầu nguyện ấy giống lời xin vâng của Mẹ Maria ở Nadarét, nay vang lên trong một khu vườn tối.
Quay lại, Chúa thấy các môn đệ đang ngủ. Người hỏi Phêrô: Thế ra anh em không thức nổi một giờ với Thầy sao? Rồi Người nói một câu rất hiểu lòng người: Tinh thần thì hăng hái, nhưng thể xác lại yếu đuối. Chúa không giận. Người biết các môn đệ yêu Người, chỉ là họ mệt và yếu.
Điều còn lại
Đêm Tiệc Ly để lại cho mình ba điều: một chậu nước để rửa chân cho nhau, một tấm bánh để chia sẻ, và một lời dặn yêu thương nhau như Thầy đã yêu.
Tuần này, nếu được, bạn thử làm một việc rửa chân cho ai đó. Không cần lớn lao. Rửa chén giùm vợ, đấm lưng cho ba, ngồi nghe mẹ kể chuyện cũ thêm một chút. Đó là cách mình ngồi lại bàn ăn với Chúa.
Lạy Chúa Giêsu, Đấng đã yêu thương đến cùng, xin cho con biết cúi xuống phục vụ người khác như Chúa. Xin cho con mỗi lần rước lễ đều nhớ đến bữa ăn đêm ấy. Và trong những lúc buồn sợ, xin cho con biết thưa như Chúa: xin đừng theo ý con, mà xin theo ý Cha. Amen.
Tập sau, mình sẽ đi theo Chúa trên con đường thập giá, và nghe những lời cuối cùng Người nói. Còn bây giờ, mời bạn nghe một bài hát Tình Ca viết riêng cho Bữa Tiệc Ly. Tình Ca. Ở đây có bình an.