Tình Ca kể chuyện · Cuộc Đời Chúa Giêsu

Bài Giảng Trên Núi

Người ngồi xuống và dạy

Sau khi gọi các môn đệ đầu tiên, Đức Giêsu đi khắp miền Galilê, giảng dạy và chữa mọi bệnh tật trong dân. Tiếng đồn về Người lan khắp nơi, và từng đoàn người lũ lượt đi theo.

Thánh Mátthêu kể: Thấy đám đông, Đức Giêsu lên núi. Người ngồi xuống, các môn đệ đến gần bên. Người mở miệng dạy họ. Những lời Người nói hôm ấy, Giáo hội gọi là Bài Giảng Trên Núi. Có người nói đây là bản hiến chương của Nước Trời, những lời làm nền cho cả đời sống người theo Chúa.

Mình hình dung cảnh ấy: một sườn đồi cỏ xanh nhìn xuống hồ Galilê, gió thổi nhẹ, hàng trăm người ngồi rải rác. Người nghèo, người bệnh, người buôn bán, những bà mẹ bế con. Và một người thầy ngồi giữa họ, nói chuyện bằng những hình ảnh rất gần: muối, đèn, chim trời, hoa đồng, căn nhà, tảng đá.

Thời ấy, các thầy dạy luật thường ngồi khi giảng dạy, học trò ngồi chung quanh. Chúa cũng ngồi xuống như vậy. Mình thích hình ảnh một người thầy ngồi ngang hàng với người nghe, không đứng trên bục cao. Lời Người nói ra vì thế cũng gần như lời một người cha dặn dò con trong bữa cơm tối.

Phúc thay

Câu đầu tiên Chúa nói là một chữ rất lạ: Phúc thay. Rồi Người kể ra những người có phúc. Và những người ấy không phải là người giàu, người mạnh, người được tung hô.

Phúc thay ai có tâm hồn nghèo khó, vì Nước Trời là của họ. Phúc thay ai sầu khổ, vì họ sẽ được Thiên Chúa ủi an. Phúc thay ai hiền lành, vì họ sẽ được Đất Hứa làm gia nghiệp.

Phúc thay ai khát khao nên người công chính, vì họ sẽ được Thiên Chúa cho thỏa lòng. Phúc thay ai xót thương người, vì họ sẽ được Thiên Chúa xót thương. Phúc thay ai có tâm hồn trong sạch, vì họ sẽ được nhìn thấy Thiên Chúa.

Phúc thay ai xây dựng hòa bình, vì họ sẽ được gọi là con Thiên Chúa. Phúc thay ai bị bách hại vì sống công chính, vì Nước Trời là của họ.

Đó là Tám Mối Phúc. Mình nghe nhiều lần rồi, mà lần nào nghe cũng thấy ngược đời. Người đời nói phúc là giàu, là sướng, là được người ta nể. Chúa lại nói phúc là hiền lành, là biết thương người, là lòng trong sạch, là đem bình an cho người khác. Có lẽ Chúa muốn nói rằng hạnh phúc thật không nằm ở những gì mình có, mà ở người mình trở thành.

Mình nghĩ tới những người hiền lành mình từng gặp. Một ông chú không bao giờ to tiếng với ai. Một bà cụ bán xôi, ai thiếu tiền cũng cho nợ. Người đời có khi cho họ là khờ. Nhưng gặp họ, lòng mình thấy bình yên. Có lẽ đó chính là những người Chúa gọi là có phúc.

Muối và ánh sáng

Rồi Chúa nói với những người đang ngồi nghe: Chính anh em là muối cho đời. Chính anh em là ánh sáng cho trần gian.

Muối thì nhỏ, hòa vào món ăn rồi không ai thấy nữa, nhưng thiếu nó thì món ăn nhạt. Đèn thì không ai thắp lên rồi để dưới cái thùng, nhưng đặt trên đế, để soi sáng cho mọi người trong nhà. Chúa bảo: Ánh sáng của anh em phải chiếu giãi trước mặt thiên hạ, để họ thấy những công việc tốt đẹp anh em làm, mà tôn vinh Cha của anh em, Đấng ngự trên trời.

Mình nghĩ không cần làm điều gì lớn lao mới là muối, là ánh sáng. Một người mẹ kiên nhẫn trong nhà, một nhân viên trung thực ở chỗ làm, một người hàng xóm hay giúp đỡ. Họ nhỏ như hạt muối, nhưng đời có vị là nhờ họ.

Chúa còn nói một câu cảnh tỉnh: muối mà nhạt đi thì lấy gì muối cho mặn lại? Nó đã thành vô dụng, chỉ còn việc quăng ra ngoài cho người ta chà đạp. Mình nghĩ muối nhạt đi là khi mình vẫn mang danh người có đạo, mà sống không còn khác gì, không còn chút tình thương, chút tử tế nào cho người ta nếm thấy.

Hãy yêu kẻ thù

Trong bài giảng, Chúa nói những điều rất khó. Anh em đã nghe luật dạy rằng hãy yêu đồng loại và hãy ghét kẻ thù. Còn Thầy, Thầy bảo anh em: hãy yêu kẻ thù và cầu nguyện cho những kẻ ngược đãi anh em.

Chúa giải thích bằng một hình ảnh rất đẹp: Cha trên trời cho mặt trời mọc lên soi sáng kẻ xấu cũng như người tốt, và cho mưa xuống trên người công chính cũng như kẻ bất chính. Nếu anh em chỉ yêu thương những ai yêu thương mình, thì có gì là đặc biệt đâu?

Mình thú thật, câu này khó lắm. Thương người làm mình đau là chuyện không dễ. Nhưng có lẽ bước đầu tiên chỉ là cầu nguyện cho họ. Không cần thấy thương ngay, chỉ cần không để lòng mình bị cay đắng giữ mãi. Cầu nguyện cho người làm mình buồn, nhiều khi là cách Chúa chữa lòng mình trước.

Chúa còn dạy: trước khi dâng lễ vật lên bàn thờ, nếu nhớ có người anh em đang có chuyện bất bình với mình, thì hãy để của lễ lại đó. Hãy đi làm hòa với người anh em ấy trước đã, rồi trở lại dâng lễ vật của mình. Làm hòa với nhau quan trọng tới mức Chúa đặt nó trước cả việc dâng lễ.

Kinh Lạy Cha và hoa huệ ngoài đồng

Rồi Chúa dạy các môn đệ cầu nguyện. Người bảo: Khi cầu nguyện, anh em đừng lải nhải như dân ngoại, họ nghĩ cứ nói nhiều là được nhận lời. Cha anh em đã biết rõ anh em cần gì, trước khi anh em cầu xin. Vậy, anh em hãy cầu nguyện như thế này: Lạy Cha chúng con là Đấng ngự trên trời.

Kinh Lạy Cha. Lời kinh mà người Công giáo nào cũng thuộc từ khi còn bé. Trong lời kinh ấy, mình gọi Thiên Chúa là Cha. Mình xin bánh ăn hằng ngày, không phải cho cả năm, chỉ cho hôm nay. Và mình xin tha thứ, như mình cũng tha cho người khác.

Rồi tới đoạn mà mình nghĩ người lớn tuổi, người hay lo, nên đọc mỗi tối. Chúa nói: Anh em đừng lo cho mạng sống: lấy gì mà ăn, hay lấy gì mà mặc. Hãy xem chim trời: chúng không gieo, không gặt, không thu tích vào kho, thế mà Cha anh em trên trời vẫn nuôi chúng.

Chúa còn nói một câu mà mình rất thích: Hãy xin thì sẽ được, hãy tìm thì sẽ thấy, hãy gõ cửa thì sẽ mở cho. Rồi Người hỏi: Có ai trong anh em, khi con mình xin bánh, mà lại đưa hòn đá cho nó không? Vậy nếu anh em vốn là những kẻ xấu mà còn biết cho con cái mình của tốt của lành, thì huống hồ là Cha anh em ở trên trời.

Hãy ngắm xem hoa huệ ngoài đồng mọc lên thế nào mà rút ra bài học: chúng không làm lụng, không kéo sợi. Thế mà ngay cả vua Salômon, dù vinh hoa tột bậc, cũng không mặc đẹp bằng một bông hoa ấy. Rồi Chúa kết lại: Vậy, anh em đừng lo lắng về ngày mai. Ngày mai, cứ để ngày mai lo. Ngày nào có cái khổ của ngày ấy.

Cuối bài giảng, Chúa kể về hai người xây nhà. Người khôn xây nhà trên đá, mưa sa nước cuốn gió bão ập vào, nhà vẫn không sụp. Người dại xây nhà trên cát, gặp bão thì sụp đổ tan tành. Ai nghe lời Thầy mà đem ra thực hành, thì ví được như người khôn xây nhà trên đá.

Điều còn lại

Bài Giảng Trên Núi không phải để học thuộc, mà để sống từng chút một. Hôm nay hiền lành hơn một chút. Ngày mai bớt lo âu một chút. Tuần sau tha thứ được cho một người.

Nếu tối nay bạn đang lo nhiều chuyện, tiền bạc, sức khỏe, con cái, thì thử đọc chậm một lần kinh Lạy Cha. Rồi nhớ tới chim trời, hoa huệ. Ngày mai, cứ để ngày mai lo.

Lạy Cha chúng con ở trên trời, xin cho con biết sống hiền lành, biết xót thương, biết đem bình an cho người chung quanh. Xin cho con đừng lo lắng quá về ngày mai, nhưng biết tin vào Cha là Đấng nuôi chim trời và mặc đẹp cho hoa đồng. Amen.

Tập sau, mình sẽ nghe Chúa kể những dụ ngôn: người con hoang đàng trở về, người Samari nhân hậu bên vệ đường. Còn bây giờ, mời bạn nghe một bài hát Tình Ca viết riêng cho Bài Giảng Trên Núi. Tình Ca. Ở đây có bình an.