Tình Ca kể chuyện · Bài Ca Giáng Sinh

Cây Nạng Nhỏ Trong Góc Lò Sưởi

Đây là Sách Nói Tình Ca, cuốn "Bài Ca Giáng Sinh" của nhà văn Charles Dickens. Lần trước, Linh Hồn Giáng Sinh Tương Lai cho Scrooge thấy một người chết cô độc trong căn phòng tối. Mời bạn nghe phần cuối của khúc thứ tư.

Một lần nữa, Linh Hồn như đang nhìn ông.

"Nếu trong thành phố này có ai xúc động vì cái chết của người ấy," Scrooge nói, đau đớn tột cùng, "thì xin cho tôi gặp người đó, thưa Linh Hồn, tôi van ngài!"

Bóng Ma dang tấm áo tối sẫm ra trước mặt ông trong chốc lát, như một đôi cánh; rồi khi thu lại, hiện ra một căn phòng giữa ban ngày, nơi có một người mẹ và các con.

Bà đang chờ ai đó, chờ một cách lo âu, háo hức; vì bà đi tới đi lui trong phòng; giật mình trước mỗi tiếng động; nhìn ra cửa sổ; liếc đồng hồ; cố, mà không được, cầm kim khâu vá; và gần như không chịu nổi tiếng trẻ con nô đùa.

Cuối cùng tiếng gõ cửa chờ đợi bấy lâu cũng vang lên. Bà vội ra cửa, gặp chồng; một người đàn ông còn trẻ mà gương mặt đã hằn lo âu, chán nản. Lúc này trên mặt anh có một vẻ khác thường; một thứ vui mừng nghiêm trang mà anh thấy xấu hổ, và cố kìm nén.

Anh ngồi xuống ăn bữa tối đã được để dành bên bếp lửa; và khi bà khẽ hỏi có tin gì không, mà phải sau một hồi im lặng lâu bà mới hỏi, anh có vẻ lúng túng không biết trả lời sao.

"Tin tốt," bà nói, "hay tin xấu?", để giúp anh.

"Xấu," anh đáp.

"Mình khánh kiệt rồi sao?"

"Không. Vẫn còn hy vọng, Caroline à."

"Nếu ông ấy mềm lòng," bà nói, sửng sốt, "thì còn! Không có gì là hết hy vọng, nếu một phép lạ như vậy đã xảy ra."

"Ông ấy không còn mềm lòng được nữa," người chồng nói. "Ông ấy chết rồi."

Bà là một người hiền lành, nhẫn nại, nếu gương mặt bà nói thật; nhưng tận đáy lòng bà thấy biết ơn khi nghe tin ấy, và bà chắp tay nói ra như vậy. Ngay sau đó bà cầu xin được tha thứ, và thấy ân hận; nhưng điều đầu tiên ấy là cảm xúc thật của lòng bà.

"Cái bà nhếch nhác mà tối qua anh kể với em, nói với anh, khi anh cố gặp ông ấy để xin hoãn thêm một tuần; điều mà anh tưởng chỉ là cái cớ để tránh mặt anh; hóa ra lại hoàn toàn là thật. Lúc ấy ông ấy không chỉ ốm nặng, mà đang hấp hối."

"Món nợ của mình sẽ được chuyển cho ai?"

"Anh không biết. Nhưng tới lúc đó mình sẽ có đủ tiền rồi; mà dù chưa có, thì cũng xui lắm mới gặp phải một chủ nợ không chút thương xót như ông ấy ở người kế tục. Tối nay mình có thể ngủ với lòng nhẹ nhõm, Caroline à!"

Phải. Dù họ có cố làm dịu nó đi thế nào, thì lòng họ vẫn nhẹ hơn. Những gương mặt trẻ thơ, đang nín lặng quây quanh để nghe điều chúng hiểu chẳng được bao nhiêu, cũng tươi sáng hơn; và ngôi nhà ấy hạnh phúc hơn nhờ cái chết của người đàn ông kia! Cảm xúc duy nhất mà Linh Hồn có thể cho ông thấy, do sự việc ấy gây ra, lại là niềm vui.

"Xin cho tôi thấy chút dịu dàng nào đó gắn với một cái chết," Scrooge nói; "kẻo căn phòng tối mà mình vừa rời khỏi, thưa Linh Hồn, sẽ ám tôi mãi mãi."

Linh Hồn dẫn ông qua mấy con phố quen thuộc với bước chân ông; và trong lúc đi, Scrooge nhìn chỗ này chỗ kia để tìm mình, nhưng không thấy mình đâu cả. Họ bước vào nhà Bob Cratchit tội nghiệp; căn nhà ông đã ghé lần trước; và thấy người mẹ cùng các con đang ngồi quanh bếp lửa.

Yên lặng. Rất yên lặng. Hai đứa nhỏ nhà Cratchit vốn ồn ào giờ ngồi im như tượng trong một góc, ngước nhìn anh Peter đang mở một cuốn sách trước mặt. Người mẹ và các con gái đang may vá. Nhưng chắc chắn là họ yên lặng quá!

"Và Ngài đem một đứa trẻ, đặt giữa họ."

Scrooge đã nghe những lời ấy ở đâu? Ông không mơ thấy chúng. Hẳn cậu bé đã đọc to lên lúc ông và Linh Hồn bước qua ngưỡng cửa. Sao cậu không đọc tiếp?

Người mẹ đặt đồ may xuống bàn, đưa tay lên che mặt.

"Màu vải làm mẹ đau mắt," bà nói.

Màu vải ư? Ôi, bé Tim tội nghiệp!

"Giờ đỡ rồi," vợ Cratchit nói. "Dưới ánh nến mắt mẹ yếu đi; mà có cho cả thế gian, mẹ cũng không muốn để bố các con về nhà thấy mắt mẹ yếu. Chắc sắp tới giờ bố về rồi."

"Quá giờ rồi mẹ," Peter đáp, gấp sách lại. "Nhưng con thấy mấy tối gần đây bố đi chậm hơn trước một chút, mẹ ạ."

Họ lại rất yên lặng. Cuối cùng bà nói, bằng một giọng vững vàng, vui vẻ, chỉ chùng xuống có một lần:

"Mẹ từng thấy bố đi với, mẹ từng thấy bố cõng bé Tim trên vai, mà đi nhanh lắm."

"Con cũng thấy vậy," Peter kêu lên. "Nhiều lần."

"Con cũng vậy," một đứa khác kêu lên. Ai cũng đã thấy.

"Nhưng em nhẹ lắm," bà nói tiếp, chăm chú vào đồ may, "mà bố lại thương em tới vậy, nên chẳng có gì nặng nhọc: chẳng có gì nặng nhọc cả. Bố các con về tới cửa rồi kìa!"

Bà vội ra đón anh; và Bob nhỏ bé với cái khăn quàng, anh cần nó lắm, tội nghiệp anh, bước vào. Trà của anh đã để sẵn trên bếp, và mọi người tranh nhau rót cho anh. Rồi hai đứa nhỏ leo lên đầu gối bố, mỗi đứa áp một bên má nhỏ vào mặt bố, như muốn nói: "Bố đừng nghĩ nữa. Bố đừng buồn!"

Bob rất vui vẻ với các con, nói chuyện dịu dàng với cả nhà. Anh nhìn đồ may trên bàn, khen bà Cratchit và các con gái chăm chỉ, khéo tay. Anh nói chắc chắn sẽ xong từ lâu trước Chủ nhật.

"Chủ nhật! Vậy hôm nay anh đã tới đó rồi hả, Robert?" vợ anh hỏi.

"Ừ, em," Bob đáp. "Ước gì em đi cùng. Em thấy chỗ đó xanh mát biết bao, chắc em sẽ thấy dễ chịu. Nhưng rồi em sẽ tới đó thường mà. Anh đã hứa với con là cứ Chủ nhật anh sẽ đi bộ tới đó. Con tôi, đứa con bé bỏng của tôi!" Bob kêu lên. "Đứa con bé bỏng của tôi!"

Anh òa khóc. Anh không kìm được. Nếu anh kìm được, thì có lẽ anh và con đã xa nhau hơn bây giờ.

Anh ra khỏi phòng, đi lên lầu vào căn phòng phía trên, được thắp đèn sáng ấm, trang trí đồ Giáng Sinh. Có một chiếc ghế kê sát bên đứa trẻ, và có dấu hiệu ai đó vừa ngồi ở đó. Bob tội nghiệp ngồi xuống, và khi đã nghĩ ngợi một chút, bình tâm lại, anh hôn lên gương mặt nhỏ. Anh đã chấp nhận điều đã xảy ra, và đi xuống, lòng thanh thản.

Cả nhà quây quanh bếp lửa trò chuyện; các con gái và người mẹ vẫn tiếp tục may. Bob kể với cả nhà về lòng tốt lạ thường của cháu ông Scrooge, người mà anh mới chỉ gặp có một lần, hôm nay gặp anh ngoài phố, thấy anh trông hơi, "chỉ hơi buồn một chút thôi, em biết đó," Bob nói, đã hỏi anh có chuyện gì phiền muộn. "Thế là," Bob nói, "vì ông ấy là người nói năng dễ mến nhất mà em từng nghe, anh kể cho ông ấy nghe. 'Tôi thành thật chia buồn, anh Cratchit,' ông ấy nói, 'và thành thật chia buồn với người vợ hiền của anh.' Mà nhân tiện, không biết sao ông ấy biết chuyện đó nữa."

"Biết chuyện gì, anh?"

"Thì chuyện em là người vợ hiền," Bob đáp.

"Ai mà không biết!" Peter nói.

"Con nói đúng lắm!" Bob kêu lên. "Bố mong là ai cũng biết. 'Thành thật chia buồn,' ông ấy nói, 'với người vợ hiền của anh. Nếu tôi giúp được gì cho anh,' ông ấy nói, đưa anh tấm danh thiếp, 'tôi ở đây. Xin cứ tới tìm tôi.' Này nhé," Bob kêu lên, "điều làm anh vui không phải vì những gì ông ấy có thể làm cho mình, mà vì cái cách tử tế của ông ấy. Thật cứ như ông ấy đã từng biết bé Tim của mình, và cùng thương với mình vậy."

"Em chắc ông ấy là người tốt!" bà Cratchit nói.

"Em sẽ còn chắc hơn nữa," Bob đáp, "nếu em gặp và nói chuyện với ông ấy. Anh sẽ chẳng ngạc nhiên chút nào, nhớ lời anh nói nhé!, nếu ông ấy tìm cho Peter một chỗ làm tốt hơn."

"Nghe chưa, Peter," bà Cratchit nói.

"Rồi thì," một cô con gái kêu lên, "anh Peter sẽ có bạn gái, và ra ở riêng."

"Thôi đi!" Peter cãi lại, cười toe.

"Chuyện đó cũng có thể lắm chứ," Bob nói, "một ngày nào đó; tuy còn lâu mới tới lúc ấy, con à. Nhưng dù chúng ta chia tay nhau thế nào, khi nào, bố chắc rằng không ai trong chúng ta quên bé Tim tội nghiệp, phải không, hay quên lần chia tay đầu tiên này giữa chúng ta?"

"Không bao giờ, bố ơi!" cả nhà kêu lên.

"Và bố biết," Bob nói, "bố biết, các con à, rằng khi chúng ta nhớ em nhẫn nại và hiền lành biết bao, dù em chỉ là một đứa trẻ bé bỏng; chúng ta sẽ không dễ gì cãi nhau, mà quên mất bé Tim tội nghiệp vì chuyện đó."

"Không, không bao giờ, bố ơi!" cả nhà lại kêu lên.

"Bố hạnh phúc lắm," Bob nhỏ bé nói, "bố hạnh phúc lắm!"

Bà Cratchit hôn anh, các con gái hôn anh, hai đứa nhỏ hôn anh, và Peter với anh bắt tay nhau. Hỡi linh hồn bé Tim, tâm hồn trẻ thơ của em là từ Thiên Chúa mà ra!

"Hỡi Bóng Ma," Scrooge nói, "có điều gì đó báo cho tôi biết giờ chia tay của mình đã gần tới. Tôi biết vậy, nhưng không biết vì sao. Xin cho tôi biết người đàn ông chúng ta thấy nằm chết đó là ai?"

Linh Hồn Giáng Sinh Tương Lai lại đưa ông đi như trước, dù ông nghĩ là vào một thời điểm khác: thật vậy, những cảnh sau này dường như chẳng theo thứ tự nào, chỉ biết chúng thuộc về Tương Lai, tới những chỗ tụ họp của giới làm ăn, nhưng không cho ông thấy chính mình. Thật ra, Linh Hồn chẳng dừng lại vì điều gì, mà đi thẳng, như tới cái đích ông vừa mong, cho tới khi Scrooge van xin dừng lại một lát.

"Cái sân này," Scrooge nói, "mà mình đang vội đi qua, là nơi tôi làm việc, đã từ lâu lắm rồi. Tôi thấy ngôi nhà kia. Xin cho tôi được nhìn xem mai sau tôi sẽ ra sao!"

Linh Hồn dừng lại; bàn tay chỉ về một hướng khác.

"Ngôi nhà ở đằng kia mà," Scrooge kêu lên. "Sao ngài lại chỉ đi chỗ khác?"